«توکل» به معنای رها کردن عقلانیت و مدیریت نیست

چهارمین همایش ملی «دانشگاه سبز» با حضور دکتر سیمایی‌صراف؛ وزیر علوم، تحقیقات و فناوری، دکتر انصاری؛ رئیس سازمان حفاظت محیط زیست؛ دکتر تجریشی؛ رئیس دانشگاه صنعتی شریف و برخی دیگر از روسا و مسئولین دانشگاه‌های کشور در دانشگاه تربیت مدرس برگزار شد.

در این همایش دکتر حسین سیمایی صراف با تأکید بر ضرورت اصلاح الگوی مصرف و تقویت حکمرانی سبز در دانشگاه‌ها، از شدت بالای مصرف انرژی و منابع در کشور نسبت به میانگین جهانی انتقاد کرد.

وزیر علوم با اشاره به ناترازی مصرف در بخش‌های مختلف، به‌ویژه کشاورزی، صنعت و مصارف خانگی، گفت: ایران با وجود قرار داشتن در شرایط تنش آبی، همچنان با الگو‌های ناپایدار به مصرف منابع ادامه می‌دهد. وی افزود: دانشگاه‌ها و خوابگاه‌ها نیز از این وضعیت مستثنی نیستند و در زمره بدمصرف‌ها قرار دارند.

دکتر سیمایی صراف، قیمت پایین انرژی و یارانه‌های پنهان، فرسودگی زیرساخت‌ها و هدررفت شبکه‌های انتقال را از عوامل اصلی بدمصرفی دانست و تصریح کرد: بخشی از اتلاف منابع به دلیل ضعف زیرساختی و بخشی ناشی از نبود نظام منصفانه قیمت‌گذاری است.

وی همچنین به ریشه‌های فرهنگی این پدیده اشاره کرد و گفت: برخی نگرش‌ها مانند «مصرف بی‌محابا به بهانه مالکیت شخصی» یا ترس از برچسب خساست، موجب تداوم اسراف در جامعه شده است. به گفته وزیر علوم، تفاخر و فخرفروشی از طریق مصرف بالا، به یک ضد ارزش اجتماعی تبدیل شده است.

وزیر علوم با انتقاد از ضعف آموزش و الگوسازی زیست‌محیطی، نسبت به تخریب منابع طبیعی، جنگل‌ها و پدیده کوه‌خواری ابراز نگرانی کرد و خواستار نظارت جدی‌تر دستگاه‌های مسئول شد. وی همچنین بر نقش رسانه‌ها، به‌ویژه صدا و سیما، در هشداردهی و آگاهی‌بخشی درباره بحران کم‌آبی و مصرف بهینه تأکید کرد.

دکتر سیمایی صراف با اشاره به برداشت‌های نادرست از مفهوم توکل، گفت: توکل به معنای رها کردن عقلانیت و مدیریت نیست و خداوند جهان را بر اساس قانون و سنت اداره می‌کند.

وی تصریح کرد: توسعه، پیشرفت و حفظ منابع، نتیجه حکمرانی درست، استفاده از علم و فناوری و مدیریت صحیح است، نه انتظار جبران بی‌تدبیری.

وی با استناد به آیات قرآن کریم، اسراف و تخریب محیط زیست را مصداق فساد دانست و خاطرنشان کرد: بحران‌های زیست‌محیطی نتیجه عملکرد انسان‌هاست و آثار آن به خود جامعه بازمی‌گردد.

وزیر علوم در پایان، با تأکید بر ظرفیت‌های دینی و فرهنگی کشور برای حمایت از محیط زیست، ابراز امیدواری کرد که برگزاری چنین همایش‌هایی به ارتقای فرهنگ مصرف، آموزش عمومی و تحقق حکمرانی سبز در دانشگاه‌ها و جامعه منجر شود.

در بخش دیگری از این همایش نمایندگانی از دانشگاه‌های صنعتی شریف، الزهرا (س)، زنجان، رازی کرمانشاه، شیراز، فردوسی مشهد، امام صادق (ع) تجربیات و دستاورد‌های مدیریت سبز در دانشگاه خود را ارائه کردند.