درباره ادامه اجرای تفاهم اسلام‌آباد بر اساس مقتضیات زمان و شرایط تصمیم گیری می‌کنیم

اسماعیل بقائی در نشست هفتگی خود که عصر روز سه‌شنبه برگزار شد به سوالات خبرنگاران درباره آخرین تحولات سیاست خارجی کشور، منطقه و جهان پاسخ داد.

سخنگوی وزارت خارجه در ابتدای صحبت‌های خود با اشاره به انتخاب دستگاه دیپلماسی کشور به عنوان دستگاه برتر در جشنواره شهید رجایی گفت: این انتخاب بازتابی از تلاش بی‌وقفه همکاران ما در دستگاه دیپلماسی به خصوص در ماه‌های اخیر است و این انتخاب را به همکارانم در وزارت خارجه تبریک می‌گویم.

وی همچنین با اشاره به حمله تجاوزکارانه یکشنبه شب آمریکا به جزیره لارک این حملات را محکوم کرد و یاد سه شهروند ایرانی که در این حملات به شهادت رسیدند را گرامی داشت.

سخنگوی وزارت خارجه در این نشست در پاسخ به سوالی در ارتباط با سفر هفته گذشته عاصم منیر فرمانده ارتش پاکستان به ایران و این‌که آیا عاصم منیر حامل پیام تهدید آمریکا به ایران بوده است با توجه به اینکه ما در یکشنبه شب شاهد حملات مجدد آمریکا به جنوب ایران بودیم؟ گفت: عاصم منیر نه حامل پیام منفی و نه حامل پیام مثبت بود. سفر ایشان به تهران در چهارچوب نقش‌آفرینی پاکستان به عنوان یک کشور دوست و همسایه بود، کشوری که در طول شش ماه گذشته مساعی جمیله خود را برای کاهش تنش در منطقه به کار گرفته است، البته این تلاش‌ها فقط از سوی پاکستان نیست و از سوی برخی دیگر از کشور‌ها نیز این تلاش‌ها ادامه دارد.

دیکته کردن در مورد ایران جواب نمی‌دهد

وی با اشاره به حمله آمریکا به جزیره لارک گفت: اینکه آمریکا چنین جنایتی را انجام داد برای ما تازگی ندارد، آمریکایی‌ها به هر بهانه‌ای دست به اقدامات تجاوزکارانه می‌زنند و البته پاسخ‌های لازم را نیز از سوی ایران دریافت کرده‌اند. این رفتار‌ها نشانگر سوء نیت آمریکاست و اینکه آنها دچار سردرگمی هستند به دلیل گرفتار شدن در اشتباه راهبردی که خودشان برای خودشان ایجاد کردند، از دیگر سو آنها معتاد به زیاده‌خواهی هستند و مفهوم مذاکرات با دیکته کردن اشتباه گرفتند، چیزی که در مورد ایران جواب نمی‌دهد و مادامی که به چنین شیوه‌ای عمل کنند، نتیجه غیر از این نمی‌گیرند.

هیچ تعرضی را نیرو‌های مسلح ما بی‌پاسخ نمی‌گذارند

سخنگوی وزارت خارجه گفت: ما باید با هوشیاری کامل مراقب تحرکات دشمن باشیم و قطعاً هیچ تعرضی را نیرو‌های مسلح ما بی‌پاسخ نمی‌گذارند.

بقایی در پاسخ به سوالی مبنی بر موضع وزارت خارجه ایران درباره این صحبت ترامپ که گفته ارزشی برای تفاهم اسلام‌آباد قائل نیست، گفت: وزارت امور خارجه بر اساس منافع و مصالح کشور، تحولات را ارزیابی می‌کند، دیدگاه‌های خود را بیان می‌کند و نهایتا هر آنچه توسط مراجع ذی‌صلاح تصمیم‌گیری شود، بر همان اساس عمل می‌کند. در این‌که هیات حاکمه آمریکا دچار بی‌ثباتی در اعلام موضع، نوسان در اظهارات و سردرگمی در رویکردهاست، تردیدی نیست. اما این باعث نمی‌شود که ما از استفاده از همه ظرفیت‌هایمان، چه در میدان و چه در دستگاه دیپلماسی، غافل شویم. ما حتما با در نظر گرفتن همه جوانب امر، هرجا که لازم باشد از توانمندی‌ها و ابزار دیپلماسی، هم برای تبیین مواضع‌مان و هم برای تأمین و احقاق حقوق ملت ایران استفاده خواهیم کرد.

وی در پاسخ به این سوال که آیا تفاهم‌نامه امضا شده در اسلام‌آباد توسط ترامپ، همچنان دارای اعتبار و قابلیت اجراست؟ گفت: در هر گونه بحث و تبادل‌نظر درباره تفاهم اسلام‌آباد، نباید از این واقعیت اساسی غافل شد که ایالات متحده، مرتکب نقض آشکار تعهدی شده که در بالاترین سطح هیات حاکمه آن کشور، یعنی با امضای رئیس‌جمهور آمریکا، به انجام رسیده بود. آمریکا در آن یادداشت تفاهم، متعهد شده بود که به تعهدات خود عمل کند، اما آگاهانه و تنها در فاصله حدود بیست‌ویک یا دو روز پس از امضای تفاهم، تصمیم به نقض آن گرفت. بنابراین، ایالات متحده باید در قبال این نقض فاحش و گسترده تفاهم اسلام‌آباد پاسخگو باشد.

بقایی افزود: جمهوری اسلامی ایران، با در نظر گرفتن مقتضیات زمانی و شرایط روز، در خصوص نحوه ادامه مسیر، تصمیم‌گیری خواهد کرد. در شرایط کنونی که تحریم‌ها و محاصره دریایی آمریکا که خود مصداق عملی تجاوزکارانه است، ادامه دارد و همچنین جنگ اقتصادی علیه ایران تشدید شده، طبیعی است که تمرکز اصلی بر دفاع و مقاومت در برابر زیاده‌خواهی‌های آمریکا معطوف شود.

آمریکا تک‌تک شهروندان ایرانی را در همه حوزه‌ها به‌عنوان هدف مشروع دشمنی می‌شناسد

سخنگوی وزارت خارجه در پاسخ به این پرسش که در پی تشدید تحریم‌های آمریکا علیه ایران، ارائه بخش عمده‌ای از خدمات آموزشی بین‌المللی به کاربران ایرانی با موانع جدی رو‌به‌رو شده و آزمون‌های معتبر جهانی از جمله تافل در کانون این بحران قرار گرفته؟ گفت: بخش‌های مربوطه در وزارت امور خارجه، تا حدی که در توان‌شان باشد، برای تسهیل امور دانش‌آموزان، دانشجویان و متقاضیان این گونه آزمون‌ها تلاش می‌کنند. اما در این میان، یک واقعیت دوباره روشن شد و آن این است که آمریکا در دشمنی خود با جمهوری اسلامی ایران، تک‌تک شهروندان ایرانی را در همه حوزه‌ها به‌عنوان هدف مشروع می‌شناسد. در غیر این صورت، اگر کوچک‌ترین صداقتی در ادعای نگرانی‌های هسته‌ای داشتند، آزمون‌های دانش‌آموزی یا موضوعاتی که صرفاً به مبادلات دانشجویی مرتبط هستند، چه ارتباطی با مسئله هسته‌ای می‌توانست داشته باشد؟

وی افزود: این اقدامات نشان می‌دهد که آنچه خودشان این بار به‌صراحت آن را «جنگ اقتصادی علیه ایران» نامیده‌اند، در واقع علم، دانش، فناوری و به نوعی تمدن ایرانی را هدف قرار داده است. این موضوع آنقدر روشن است که نیازی به تحلیل ندارد، چراکه بار‌ها در این موارد به‌صراحت اعلام موضع کرده‌اند. بی‌شک، این اتفاقات، هرچند که ایجاد مزاحمت می‌کنند و من کاملاً درک می‌کنم که این تنگنا‌ها و تحریم‌ها در حوزه‌های مختلف موجب دشواری می‌شوند، اما ما راهی جز مقاومت، یادگیری و استفاده از روش‌های جایگزین برای انجام امور ضروری نداریم. راه‌حل همین است که با ابتکار و خلاقیت، مسیر‌های جدید را پیدا کنیم و پیش برویم.

اظهارات مدیرکل آژانس نباید تحت تأثیر فشار‌های سیاسی قرار گیرد

بقایی در پاسخ به سوالی درباره صحبت گروسی پیرامون منطقه «کوه کلنگ» که گفته «شواهد محکمی در مورد ادعا‌های مطرح‌شده درباره فعالیت‌های هسته‌ای ایران در این منطقه وجود ندارد» و همچنین آخرین وضعیت مذاکرات با آژانس گفت: ما با آژانس بین‌المللی انرژی اتمی در چارچوب‌های متعارف و معمول در تماس هستیم. نمایندگی جمهوری اسلامی ایران نزد سازمان‌های بین‌المللی در وین، هر جا که لازم باشد، با طرف‌های ذی‌ربط در آژانس گفت‌و‌گو می‌کند. اما این که بگوییم مذاکره‌ای به معنای تحول جدیدی بین ایران و آژانس در جریان است، خیر، چنین چیزی نداریم.

وی ادامه داد: در مورد صحبت‌هایی که درباره فعالیت‌های هسته‌ای در نقاط مختلف از جمله کوه کلنگ مطرح می‌شود، این همان چیزی است که پیش از این نیز گفته بودیم. متأسفانه در برهه‌های گوناگون، برخی اظهارات ناهماهنگ و همچنین موضع‌گیری‌های سیاسی از سوی مقامات آژانس از جمله شخص مدیرکل موجب سوءاستفاده طرف‌های مقابل شده است. ما همچنان این طلبکاری جدی را از آژانس داریم که رفتار خود را با مسئولیتی که طبق اساسنامه‌اش بر عهده دارد، منطبق سازد و از ورود به موضوعاتی که آشکارا تحت تأثیر سیاست‌ها و رویکرد‌های سیاسی برخی کشور‌های عضو قرار دارد، خودداری کند. اما درباره اصل سخنی که مدیرکل آژانس اخیراً مطرح کرده است، هرچند ما آن را تأیید کننده موضع خود نمی‌دانیم، زیرا پیش‌تر نیز بار‌ها اعلام کرده‌ایم که در آن مکان هیچ فعالیت هسته‌ای نداریم، نشان می‌دهد که موضع ایران در این زمینه درست بوده است. با این حال، تأکید ما همواره بر این بوده و هست که اظهارات مدیرکل نباید تحت تأثیر فشار‌های سیاسی قرار گیرد و آژانس باید بر اساس واقعیات و مسئولیت فنی خود عمل کند.

سخنگوی وزارت خارجه همچنین در پاسخ به سوالی در ارتباط با اخبار منتشر شده مبنی بر اینکه گویی قرار است وزیر خزانه‌داری آمریکا در اجلاس گروه ۲۰ برای مجاب کردن کشور‌ها جهت همراهی با تحریم‌های جدید آمریکا علیه ایران شرکت کند، اقدامات ایران در این ارتباط چیست؟ ایران چگونه می‌تواند با توجه به برگزاری نشست سران شانگهای در قزاقستان از این ظرفیت برای پیشبرد منافع خود و خنثی کردن اقدامات آمریکا استفاده کند؟ گفت: آمریکا فاقد منطق برای مجاب کردن کشور‌ها جهت همراهی آنها با جنگ اقتصادی است که علیه ایران آغاز کرده است و تنها کسانی که در برابر منطق زور آسیب‌پذیر هستند، ممکن است با این اقدامات آمریکا همراهی کنند.

وی ادامه داد: نفس و ذات اقدام آمریکا علیه ایران غیرقانونی و غیر انسانی است و ما از تمام ظرفیت‌ها برای مقابله با این موضوع استفاده می‌کنیم و از سوی دیگر دنیا به خوبی متوجه شده که این اقدام آمریکا صرفاً علیه ایران نیست، بلکه اعلام جنگ علیه همه ارزش‌ها و اصولی است که ۱۹۲ کشور عضو ملل متحد خود را به آن ملزم می‌دانند و مهمترین اصلی که در معرض آسیب قرار گرفته اصل حاکمیت و استقلال کشورهاست.

این مقام وزارت امور خارجه همچنین با اشاره برگزاری نشست سران کشور‌های عضو سازمان شانگهای در قزاقستان و حضور ایران در این نشست، گفت: ما قطعا از ظرفیت‌های موجود در این نشست‌ها برای پیشبرد منافع ملی، همچنین موضوع چند جانبه‌گرایی و بیان مواضع و دیدگاه‌های جمهوری اسلامی ایران استفاده می‌کنیم.

اروپایی‌ها از افتادن در ورطه تبعیت محض از دستورات غیرقانونی آمریکا پرهیز کنند

سخنگوی وزارت خارجه در مورد اعلام موضع اخیر اتحادیه اروپا که به‌صورت رسمی از تحریم‌های فراگیر آمریکا علیه ایران حمایت کرد، گفت: اگر اروپا تصور می‌کند که با هزینه کردن از منافع ایران می‌تواند برای خود نزد آمریکا احترام و جایگاهی دست و پا کند، سخت در اشتباه است. تجربه نشان داده که مماشات و تبعیت محض در برابر آمریکا که دچار خودبرتر پنداری، زیاده‌خواهی و قلدری است، تنها اشتهای طرف آمریکایی را افزایش می‌دهد.

وی افزود: به‌نظر می‌رسد اروپایی‌ها مدتی است که استعداد و ظرفیت آموختن از تجارب زیسته‌ی خود را از دست داده‌اند. اروپا می‌تواند اندکی به عقب نگاه کنند و اتفاقی را که پس از همراهی اروپا با آمریکا در جریان مکانیسم «اسنپ‌بک» رخ داد، مرور کنند؛ نتیجه‌ی آن همراهی این شد که آمریکایی‌ها، اروپا را حتی از حضور فیزیکی در مذاکرات با ایران محروم کردند. بنابراین، لازمه کسب احترام این است که از خود هتک حرمت نکنند. اروپایی‌ها باید این نکته را از ما که چندین دهه با زیاده‌خواهی و قلدری آمریکا دست و پنجه نرم کرده‌ایم، به‌عنوان یک نصیحت خیرخواهانه بپذیرند که از افتادن در ورطه تبعیت محض از دستورات غیرقانونی آمریکا پرهیز کنند.

سخنگوی وزارت خارجه افزود: در جریان صدور این بیانیه، اتحادیه اروپا عملاً از همه ارزش‌های مورد ادعای خود عدول کرد؛ ارزشی همچون احترام به حاکمیت قانون. حتی در چارچوب مقررات مصوب خود اتحادیه از جمله مقرره‌ی موسوم به «قانون انسداد» به کنار نهاده شده است. تبعیت اروپا از تحریم‌های آمریکا، هم خلاف مقررات حقوق بین‌الملل است و یک عمل متخلفانه بین‌المللی محسوب می‌شود و هم نقض صریح مقررات داخلی خود اتحادیه اروپاست. بنابراین، اتحادیه اروپا به قیمت چشم‌پوشی از استقلال خود و حاکمیت تک‌تک کشور‌های عضو، و به بهای زیر پا گذاشتن حاکمیت قانون، خود را مطیع آمریکا کرده است. در این مسیر، قطعاً نتیجه‌ای جز مخدوش کردن بیش از پیش اعتبار خود به دست نخواهند آورد. همه کشور‌های اروپایی که در این تصمیم مشارکت داشته‌اند، به‌خاطر تبعات سیاسی و حقوقی این حمایت آگاهانه از اقدامی که می‌دانند خلاف حقوق بین‌الملل، اصول حقوق بشر و مفاد منشور ملل متحد است، مسئولیت دارند و باید در این زمینه پاسخگو باشند.

بقایی در پاسخ به سوالی درباره انتشار گزارش‌هایی در رسانه‌های غربی پیرامون ارتکاب جنایت جنگی توسط آمریکا در میناب و لامرد، گفت: واقعاً نیازی به استناد به گزارش‌های نشریات غربی یا اظهارنظر کارشناسان خارجی نداریم تا نشان دهیم که آنچه در میناب، لامرد، قشم و بسیاری از مناطق دیگر ایران رخ داده، مصداق بارز جنایت جنگی است؛ این مسئله به‌اندازه کافی روشن و آشکار است. یکی از شیوه‌های طرف آمریکایی برای پوشاندن عمق و گستره جنایاتی که مرتکب شدند، این است که یکی دو مورد را برجسته کنند و رسانه‌ها را به آنها مشغول کنند تا در نهایت تصمیم بگیرند صرفا یک یا دو مورد جنایت جنگی بوده و گویا بقیه اقداماتی که انجام دادند، قانونی بوده است. همه اقداماتی که آمریکا در جریان تجاوز نظامی علیه ایران مرتکب شد، از نظر ما، تک‌تک‌شان مصداق جنایت جنگی است. میناب به دلیل اینکه جمعی از معصوم‌ترین انسان‌ها در جریان آن جنایت به شهادت رسیدند، برجسته شد. لامرد هم همین‌طور، به دلیل اینکه برای اولین بار از یک سلاح ممنوعه برای کشتار بیشتر استفاده کردند.

ترامپ هر بار یک دروغ منتشر می‌کند

سخنگوی وزارت خارجه در پاسخ به سوال ایسنا مبنی بر این‌که واشنگتن‌پست خبر داده شماری از فرماندهان ارشد ارتش آمریکا به وزیر جنگ هشدار داده‌اند که ادامه جنگ گسترده علیه ایران دیگر از نظر منابع و آمادگی نظامی قابل تداوم نیست و می‌تواند توان آمریکا برای مقابله با تهدید‌ها در اروپا، آسیا، آمریکای لاتین و حتی دفاع از خاک خود را کاهش دهد. با توجه به ادعا‌های ترامپ مبنی بر اینکه «همه چیز خوب است»، این تناقض را چگونه ارزیابی می‌کنید؟ گفت: در این‌که آمریکا به دلیل گرفتار شدن در وضعیتی که خودش ایجاد کرده، دچار سردرگمی شده و برای فرار از واقعیت هر بار دروغی را منتشر می‌کند، تردیدی نیست.

وی ادامه داد: آنچه واضح است، این‌که آمریکا به دلیل اشتباه محاسباتی، به دلیل ارتکاب یک جنگ غیرقانونی علیه جمهوری اسلامی ایران و به نوعی گرفتار کردن کل منطقه و جهان در این جنگ، دچار فرسایش شده است و این یک واقعیت است که در بدنه نیرو‌های مسلح و ارتش آمریکا، اعتراضات فزاینده‌ای نسبت به عملکرد هیات حاکمه آمریکا وجود دارد. افکار عمومی آمریکا نیز از رفتار دولت‌مردان خود خسته شده‌اند. در این موارد تردیدی نیست و ظاهراً دروغ‌گویی تبدیل به بخشی از دیپلماسی عمومی آمریکا برای مدیریت فضایی شده است که خودشان در آن گرفتار شده‌اند.

بقایی در پاسخ به این سوال که رئیس‌جمهور آمریکا در ماه‌های اخیر چندین بار اقدام به عددسازی درباره تعداد جانباختگان ناآرامی‌های دی‌ماه ۱۴۰۰ کرده است؛ به‌گونه‌ای که از ابتدا که رقم ۲۰ هزار را مطرح کرد، پیوسته آن را افزایش داد و به ۳۰ هزار، ۴۵ هزار، ۵۰ هزار و اخیراً ۱۰۰ هزار نفر رساند. هرچند که اساساً به اظهارات رئیس‌جمهور آمریکا هیچ اعتباری نیست، اما این عددسازی‌های جعلی را چگونه می‌توان ارزیابی کرد؟ گفت: به نظر می‌رسد که بسیاری تصور می‌کردند دروغ‌گویی برای طرف‌های آمریکایی صرفاً یک تفنن یا سرگرمی است، اما این رفتار کم کم به بخشی از دیپلماسی عمومی آنها تبدیل شده و اکنون گمان می‌رود که جامعه جهانی به این جمع‌بندی رسیده که دروغ‌گویی در آمریکا به یک صنعت پردرآمد مبدل شده است.

عددسازی ترامپ از جانباختگان دی ماه ۱۴۰۴ برای به حاشیه بردن جنایت میناب است

وی افزود: اگر این عددسازی‌ها را در ۶ ماه اخیر کنار هم بگذاریم، می‌بینیم که از ۲۰ هزار شروع شد، سپس به ۳۰ هزار، ۴۰ هزار، ۱۰۰ هزار رسید و دور از ذهن نیست که در روز‌ها و هفته‌های آینده این رقم را به میلیون نفر هم برسانند. ما برخلاف طرف‌های آمریکایی که هیچ ارزشی برای جان انسان‌ها قائل نیستند، برای تک‌تک شهروندانمان که در جریان ناآرامی‌ها جان خود را از دست دادند، عمیقاً اندوهگین هستیم. اما تردیدی نداریم که آمریکا نه تنها ارزشی برای جان انسان‌ها قائل نیست، بلکه هیچ دلسوزی نیز برای ایرانیان ندارد؛ در غیر این صورت، مرتکب جنایاتی که پیش‌تر در این جلسه به برخی از آنها اشاره کردید، نمی‌شد.

بقایی در ادامه گفت: توجه داشته باشید که حتی اگر آمریکا رقم جانباختگان را به یک میلیون نفر هم برساند، عدد ۱۶۸ به‌عنوان نماد جنایات میناب از ذهن ما پاک نخواهد شد و هرگز آن جنایات را فراموش نخواهیم کرد. به‌نظر می‌رسد یکی از اهداف آمریکایی‌ها از این عددسازی‌ها و تولید اخبار جعلی، تلاش برای به‌حاشیه راندن جنایاتی است که مرتکب شده‌اند و ما هرگز از آنها نخواهیم گذشت؛ آنها می‌خواهند با مشغول کردن جامعه جهانی به این اعداد ساختگی، افکار عمومی را منحرف کنند. اما خوشبختانه جامعه جهانی نیز گول این حرف‌ها را نمی‌خورد. جالب است که امروز یکی از دوستان همین موضوع را از یک نرم‌افزار هوش مصنوعی پرسیده بود و پاسخ دریافتی به تناقض‌گویی‌های آشکار آمریکایی‌ها اشاره داشت. به‌گونه‌ای که گویا هوش مصنوعی با وجود آن که بسیاری از بخش‌های آن تحت نفوذ خود آمریکا طراحی شده‌اند، از دست دروغ‌های پیاپی آنها ذله شده است.

سخنگوی وزارت خارجه در پاسخ به این سوال که در هفته‌های اخیر، باز هم گزارش‌هایی درباره بررسی امکان خروج ایران از معاهده منع گسترش سلاح‌های هسته‌ای منتشر شده است. این پرسش مطرح می‌شود که عضویت در سندی که صرفاً تعهد و تکلیف ایجاد می‌کند، اما اجازه بهره‌مندی از مزایای آن داده نمی‌شود، چه فایده‌ای برای ایران دارد، ضمن اینکه همواره از سوی دارندگان سلاح هسته‌ای مورد تهدید قرار می‌گیریم؟ گفت: در این دو سال چندین نوبت این سؤال از من پرسیده شده است. این پرسش هم در سطح نخبگانی و هم در میان مردم عادی مطرح است. چه‌بسا تحلیل‌های آنها گاه دقیق‌تر از تحلیل امثال بنده باشد که چگونه می‌توان در یک سند بین‌المللی عضو باقی ماند، اما در عین حال از مزایای آن محروم شد و بدتر از آن، به‌خاطر پایبندی به تعهدات، مجازات و مورد حمله قرار گرفت و چنین جنایاتی علیه ایران مرتکب شد.

سلاح هسته‌ای مغایر با آموزه‌های دینی ما و سلاحی ضدتمدن و ضدبشری است

وی افزود: این پرسش را کسانی باید پاسخ دهند که نظام منع اشاعه را به سخره گرفته‌اند. ایالات متحده به‌عنوان کشوری دارنده سلاح هسته‌ای و یکی از کشور‌های امین این سند، و همچنین حامیان این کشور که همواره از حفظ معاهده عدم اشاعه سخن می‌گویند، باید در قبال این سؤال پاسخگو باشند. این سؤال در سطح بین‌المللی نیز به‌صورت جدی مطرح است که چگونه نظام منع اشاعه توسط آمریکا و رژیم صهیونیستی در منطقه و فراتر از آن، مورد خدشه قرار گرفته است. در عین حال از حیث موضع رسمی جمهوری اسلامی ایران، موضع بسیار روشن است: تا زمانی که در این سند عضو هستیم، خود را متعهد به تکالیف مندرج در آن می‌دانیم. موضع ما همواره ثابت و اصولی بوده است. در رابطه با اصل سلاح‌های هسته‌ای نیز باید گفت که این سلاح‌ها به‌عنوان مخرب‌ترین ابزار کشتار جمعی، از نگاه ما هم مغایر با آموزه‌های دینی است و هم سلاحی ضدتمدن و ضدبشری محسوب می‌شود.

بقایی در پاسخ به سوالی درباره گزارش‌های رسانه‌ای پیرامون احتمال استفاده آمریکا از سلاح‌های اتمی تاکتیکی علیه ایران، گفت: درباره بسیاری از موضوعات صحبت می‌شود و ما نیز درباره بسیاری از مسائل اظهارنظر می‌کنیم؛ بنابراین نیازی به نگرانی از طرح مباحث گوناگون نیست.

وی افزود: این موضوع به‌قدری از منظر انسانی، حقوق بین‌الملل و اخلاقیات، قبیح و ناپسند است که حتی طرح آن نیز نشان‌دهنده ذهنیت بسیار غیرانسانی کسانی است که به چنین مباحثی دامن می‌زنند. جنایاتی که آمریکا و رژیم صهیونیستی در سال‌های اخیر مرتکب شده‌اند، نه‌تنها جنایت علیه انسان‌ها، کشور‌ها و حقوق بین‌الملل بود، بلکه نظام منع اشاعه را نیز به بدترین شکل ممکن به مخاطره انداختند.

سخنگوی وزارت خارجه ایران افزود: گویا این کشور‌ها قوه تعقل و دوراندیشی خود را از دست داده‌اند و نمی‌اندیشند که عادی‌سازی گفت‌و‌گو درباره موضوعاتی که تا پیش از این در سطح بین‌المللی به‌عنوان تابو محسوب می‌شدند، می‌تواند زمینه‌ساز فکر کردن سایر کشور‌ها به بسیاری از مسائل مشابه شود. آنها متوجه نیستند که هم‌زمان با ارتکاب جنایت در منطقه ما، مناطق مناقشه‌آمیز دیگری نیز در جهان وجود دارد؛ همچنین غافل از این واقعیت‌اند که آنها تنها دارندگان سلاح هسته‌ای نیستند و طرح چنین مباحثی ممکن است این اندیشه را در ذهن دیگر دارندگان سلاح هسته‌ای نیز ایجاد کند که گویا این موضوع امری پیش‌پاافتاده و سطحی است. بنابراین، مطمئناً جامعه جهانی، شخص دبیرکل سازمان ملل متحد و همه کشور‌هایی که برای صلح، امنیت بین‌المللی، انسانیت و تمدن انسانی ارزش قائل هستند، باید نسبت به این روند هوشیار باشند. حتی اگر این مباحث در سطح رسمی مطرح نشده باشد، نفس طرح آن در برخی از اندیشکده‌های بدسابقه، خود باید جامعه جهانی را نسبت به مسیری که تمدن انسانی به‌سوی آن در حرکت است، بیدار و هشیار کند؛ مسیری که قطعاً کل تمدن بشری را در معرض خطر جدی قرار خواهد داد.

اینکه در قلمرو ایران برای دفاع از خود آماده شویم و تمهیدات لازم را بیندیشیم، به هیچ‌کس ارتباطی پیدا نمی‌کند

بقایی در پاسخ به این سوال که آمریکا مدعی شده است که به دلیل آماده‌سازی نیرو‌های ایرانی برای مین‌گذاری در جزیره لارک به آن جزیره حمله کرده، گفت: آمریکا دروغ می‌گوید. هر بار که می‌خواهد جنایت خود را توجیه کند، بهانه‌ای تازه می‌تراشد. باز هم تأکید می‌کنم که ادعای آمریکا را نباید مقطعی و موردی نگاه کنید؛ بلکه جنایاتی که در این دو سال مرتکب شده را کنار هم بگذارید. از ابتدا بهانه «خطر قریب‌الوقوع» را مطرح کردند، سپس خطر بمب هسته‌ای ایران را، چیزی که کماکان تکرار می‌کنند و این نشان می‌دهد که یک الگوی ثابت وجود دارد: آمریکا هر بار دروغی جدید جعل می‌کند تا جنایت خود را توجیه کند. اینکه ما در قلمرو جمهوری اسلامی ایران برای دفاع از خود آماده شویم و تمهیدات لازم را بیندیشیم، به هیچ‌کس ارتباطی پیدا نمی‌کند و ادعایی که مطرح کرده‌اند، صرفاً یک ادعای بی‌اساس است. آنچه رخ داد، یک تجاوز نظامی آشکار بود و آمریکا باید در قبال این اقدام پاسخگو باشد. قطعاً این پاسخ‌گویی اتفاق افتاده و خواهد افتاد.

بقایی در پاسخ به این سوال که برخی از رسانه‌ها مدعی شده‌اند که عاصم منیر در جریان سفر به تهران پیشنهاد عبور از بند ۱۳ تفاهم‌نامه اسلام‌آباد را مطرح کرده، گفت: سفر آقای عاصم منیر به تهران در چارچوب تلاش‌هایی است که پاکستان از چند ماه پیش برای جلوگیری از تشدید تنش‌ها انجام می‌دهد. مطالبی که در رسانه‌ها مطرح شده، عمدتاً گمانه‌زنی رسانه‌ای است.

در شرایط فعلی نمی‌توانیم از بازگشت به تفاهم نامه اسلام آباد سخن بگوییم

وی افزود: در شرایط فعلی، ما اساساً نمی‌توانیم از بازگشت به تفاهم‌نامه‌ای سخن بگوییم؛ دلیل آن روشن است: طرف آمریکایی تعهدات خود را نقض کرده است. باید دقت داشت که جای مدعی و مدعی‌علیه عوض نشود. این آمریکا بود که جنگ را آغاز کرد، آمریکا بود که تفاهم را نقض کرد، آمریکا بود که با بهانه‌ای ساختگی حملات را از سر گرفت و اکنون نیز این آمریکاست که باید در قبال اقدامات خود در برابر جامعه جهانی پاسخگو باشد.

سخنگوی وزارت خارجه ایران همچنین در پاسخ به این سوال که برخی تحلیلگران معتقدند که ایران در این جنگ، یک الگوی پیچیده را در پیش گرفته و در چارچوب آن تلاش می‌کند تا به‌جای شکست مستقیم آمریکا، با افزایش هزینه‌های سیاسی، اقتصادی، امنیتی و انتخاباتی، واشنگتن را از اقدامات خود پشیمان کند. آیا این رویکرد را تأیید می‌کنید؟»، گفت: بله.

ایران به درخواست دولت وقت سوریه در برابر تروریسم اقدام کرد

بقایی در پاسخ به این سوالی درباره اظهارات وزیر خارجه سوریه علیه ایران و تاکید او مبنی بر این که «ایران باید به اقدامات خود در سوریه اعتراف کند» گفت: بله اعتراف می‌کنیم که در آن مقطع زمانی و بر اساس درخواست قانونی دولت وقت سوریه، برای دفاع از مردم این کشور در برابر تروریسم، به هر شیوه‌ای که در توان داشتیم، کمک کردیم. این اقدام در چارچوب حقوق بین‌الملل و برای حفظ تمامیت ارضی سوریه صورت گرفت.

متاسفیم که بخشی از جولان سوریه تحت اشغال رژیم صهیونیستی است

وی تصریح کرد: اگر باز هم قرار بر اعتراف باشد، این نکته را نیز فراموش نمی‌کنیم که در آن دوران، رژیم صهیونیستی جسارت انجام اقداماتی را که در یکی دو سال اخیر علیه مردم سوریه مرتکب شده، نداشت. ما به‌شدت متأسفیم که بخش قابل‌توجهی از جولان سوریه در حال حاضر تحت اشغال رژیم صهیونیستی قرار دارد و این رژیم به جنایات خود علیه سوریه از جمله تجاوز به خاک این کشور ادامه می‌دهد. این اقدام از نظر ما کاملاً محکوم است و همواره بر این موضع اصولی تأکید داشته‌ایم.

بقایی در ادامه این نشست خبری در پاسخ به سوالی مبنی بر اینکه در بیانیه پایانی اجلاس شانگهای، حملات نظامی به ایران به‌طور رسمی محکوم شده و از حاکمیت ملی ایران حمایت به عمل آمده است. آیا این موضع‌گیری به این معناست که تهران اکنون می‌تواند روی کمک‌های واقعی فنی، نظامی و دفاعی از سوی شرکای خود در سازمان همکاری شانگهای از جمله روسیه و چین حساب کند؟ یا اینکه این بیانیه صرفاً در چارچوب دیپلماتیک باقی خواهد ماند و جنبه عملیاتی نخواهد داشت؟ گفت: کشور‌ها زمانی که موضعی را در قبال یک موضوع می‌پذیرند و آن را به‌طور رسمی اعلام می‌کنند، قطعاً خود را نسبت به آثار و تبعات آن نیز متعهد می‌دانند. انتظار ما این است که همه کشور‌های عضو سازمان‌های بین‌المللی از جمله شانگهای، بریکس و دیگر ترتیبات منطقه‌ای با درک عمق تحولات و نیز با آگاهی از این واقعیت که قانون‌شکنی و زیاده‌خواهی آمریکا محدود به یک کشور یا منطقه خاص نخواهد ماند، تلاش‌های خود را برای صیانت از حقوق و حفظ حاکمیت ملی خویش مضاعف کنند؛ چراکه فشار‌ها و تحریم‌های آمریکا علیه یک کشور عضو، در واقع تحریم و فشار علیه همه کشور‌های دیگر نیز محسوب می‌شود.

وی افزود: ما قطعاً به رایزنی‌های خود با تمامی کشور‌هایی که برای حاکمیت قانون، حقوق بین‌الملل و مصالح و منافع ملی خود ارزش قائل هستند، ادامه خواهیم داد و از هر فرصتی برای تقویت همکاری‌های چندجانبه بهره خواهیم گرفت. در عین حال، طبیعتاً نوع و سطح همکاری‌ها بستگی به اراده متقابل، توانمندی‌های عملی و الزامات راهبردی طرفین دارد و جمهوری اسلامی ایران نیز بر اساس منافع ملی خود، از هر گونه همکاری سازنده و مؤثر در چارچوب موازین بین‌المللی استقبال می‌کند.

بقایی در پاسخ به سوالی درباره برگزاری یک نشست مرتبط با توافق دفاعی میان پاکستان، عربستان و ترکیه در استانبول گفت: پیش از این نیز گفته‌ایم که هیچ دلیلی نمی‌بینیم که پیمانی را که میان سه کشور اسلامی که مستقیم یا غیرمستقیم بار‌ها از سوی رژیم صهیونیستی مورد تهدید قرار گرفته‌اند، به‌عنوان تهدیدی علیه خودمان قلمداد کنیم. در رابطه با ترکیه در همین روز‌های اخیر شاهد بودید که به چه نحو از سوی رژیم صهیونیستی مورد خطاب و تهدید قرار گرفت. ادعا‌های توهم‌آمیز این رژیم درباره «اسرائیل بزرگ» علیه عربستان و نیز مواضع خصمانه‌اش علیه پاکستان، همه نشان می‌دهد که کشور‌های اسلامی منطقه از یک سو به این نتیجه رسیده‌اند که نمی‌توانند امنیت خود را بر وعده‌های آمریکا متکی کنند، چراکه آمریکا صرفاً به دنبال حفظ منافع رژیم صهیونیستی است و از سوی دیگر به این باور دست یافته‌اند که برای صیانت از امنیت خود، باید بر همکاری و اعتماد متقابل با یکدیگر تکیه کنند. در این چارچوب، جمهوری اسلامی ایران با این کشور‌ها در حال گفت‌و‌گو بوده است. ترکیه نیز همسایه‌ای بسیار مهم برای ماست و روابط خوبی با جمهوری اسلامی ایران دارد؛ بنابراین قطعاً در همه زمینه‌ها، رایزنی‌های خود را ادامه خواهیم داد.

سخنگوی دستگاه دیپلماسی ایران در پاسخ به سوالی درخصوص اظهارات گوترش، دبیرکل سازمان ملل متحد مبنی بر اینکه او جز صدا قدرتی در اختیار ندارد و در عین حال گفته سازمان ملل در عمل درباره مسئولیت‌های خود موفق بوده؟ این تناقض در گفتار را چگونه می‌بینید؟ گفت: واقعاً منشور سازمان ملل متحد صرفاً برای جلوگیری از جنگ میان ابرقدرت‌ها تدوین نشده است. سازمان ملل متحد برای جلوگیری از جنگ به معنای عام آن شکل گرفته است. بنابراین، فکر نمی‌کنم افتخاری داشته باشد که بگوییم سازمان ملل متحد مانع از جنگ میان قدرت‌های بزرگ شده است؛ در حالی که می‌دانیم جنگ میان بسیاری از کشورها، که برخی قدرت‌های بزرگ نیز پشت آن قرار داشته‌اند، چه جنایات و فجایعی به دنبال داشته است. تقلیل فلسفه وجودی سازمان ملل متحد به جلوگیری از جنگ میان قدرت‌های بزرگ، یک تفسیر خطرناک از منشور سازمان ملل متحد است.

وی افزود: نکته دیگر، در رابطه با جنگ تحمیلی آمریکا علیه ایران است. اینکه این جنگ باعث شد قدرت‌های نظامی محدودیت‌های خود را بشناسند، نمی‌تواند نتیجه‌ای باشد که دبیرکل سازمان ملل متحد بخواهد بر اساس آن، از چنین جنایت و تجاوز نظامی آشکاری صرف‌نظر کند. ما انتظار داشتیم و همچنان انتظار داریم که سازمان ملل متحد و شخص دبیرکل، موضعی قاطع درباره اقدامی که به‌خوبی می‌دانند خلاف قانون و ناقض بند ۴ ماده ۲ منشور ملل متحد و مصداق اقدام تجاوزکارانه بوده است، اعلام کنند.

دبیرکل سازمان ملل از قدرت «صدایی»‌که در اختیار دارد علیه اقدامات آمریکا اقدام کند

بقایی تاکید کرد: نکته دیگری که درباره نداشتن قدرت دبیرکل مطرح کردید، این است که من مطمئن نیستم ایشان دقیقاً از چنین عبارتی استفاده کرده باشند، اما دست‌کم اشاره کرده‌اند که دبیرکل دارای یک «صدا» است. خب، از همین صدا استفاده کنید. از این صدا برای رساندن واقعیت‌ها به گوش مردم جهان باید استفاده شود. حتی اگر فرض بگیریم که دبیرکل سازمان ملل متحد، به جز یک صدا، اختیار دیگری ندارد که به نظر من چنین نیست، منشور ملل متحد اختیارات قابل‌توجهی را برای دبیرکل در نظر گرفته است.

سخنگوی دستگاه دیپلماسی در پاسخ به این سوال که در سپتامبر ۲۰۲۵، شی جین‌پینگ، رئیس‌جمهور چین، در نشست سازمان همکاری شانگهای در تیانجین، «ابتکار حکمرانی جهانی» را با هدف مقابله با کاستی‌های حکمرانی جهانی و پاسخ به چالش‌های نظام بین‌الملل مطرح کرد. این ابتکار، چارچوبی جدید برای بهبود حکمرانی جهانی در شرایط آشفته و در حال تغییر کنونی ارائه داد و با استقبال و حمایت کشور‌هایی از جمله ایران مواجه شد. در آستانه نخستین سالگرد ارائه و اجرای این ابتکار، ارزیابی ایران از دستاورد‌های آن چیست و ایران چه انتظارات و پیشنهاد‌هایی برای تقویت و اجرای این ابتکار دارد؟ گفت: ما از هر ابتکاری که در جهت ارتقای صلح و امنیت بین‌المللی، حفظ چندجانبه‌گرایی، صیانت از منشور ملل متحد و رعایت حقوق بین‌الملل باشد، حمایت می‌کنیم. چین، به عنوان شریک تجاری ایران و کشوری دوست که با آن روابط در سطح شراکت راهبردی داریم، برای ما اهمیت بسیار بالایی دارد. چین عضو دائم شورای امنیت سازمان ملل متحد است و ما همواره تلاش کرده‌ایم از این جایگاه برای تقویت چندجانبه‌گرایی و ایجاد همبستگی میان کشور‌های جنوب جهانی استفاده کنیم.

وی افزود: در همکاری و تعامل با دوستان چینی، به‌رغم اینکه در یک سال اخیر با ناامنی شدید در منطقه خود نیز روبه‌رو بوده‌ایم که دلیل اصلی آن، اقدامات غیرقانونی آمریکا و رژیم صهیونیستی بوده است، چینی‌ها تلاش‌های زیادی برای کمک به بهبود اوضاع در منطقه ما انجام داده‌اند و ما این تلاش‌ها را ارج می‌نهیم. در عین حال، معتقدیم همه ما باید تلاش‌های خود را تقویت کنیم و هم‌افزایی بیشتری داشته باشیم تا از تشدید ناامنی در منطقه و تضعیف چندجانبه‌گرایی جلوگیری کنیم.

سخنگوی وزارت خارجه همچنین در پاسخ به این سوال که گفته می‌شود سفیر ایران در بغداد در دیدار روز گذشته خود با وزیر خارجه عراق حامل پیامی از سوی آقای عراقچی در چهارچوب مذاکرات ایران و آمریکا بوده است، گفت: چنین چیزی نبوده است.

وی در پاسخ به این سوال که پس پیام مذکور حامل چه چیز بوده است؟ گفت: این پیام در راستای روابط دوجانبه ایران و عراق و تلاش برای تقویت امنیت مرز‌ها و ارتقای همکاری‌های دو کشور بوده است.

سخنگوی وزارت خارجه ایران در پاسخ به این سوال که آیا از نظر جمهوری اسلامی ایران، حمله آمریکا به لارک و تلاش برای اختلال در مسیر تردد در تنگه هرمز، نقض آزادی کشتیرانی بین‌المللی به حساب می‌آید و ایران چگونه در چارچوب منافع ملی و مواضع قبلی خود این تهدید را مدیریت می‌کند؟ گفت: این نخستین بار نبود که آمریکا مرتکب چنین جنایتی می‌شد. البته این به معنای عادی‌سازی این اقدامات نیست؛ صرفاً بیان یک واقعیت است. جمهوری اسلامی ایران نیز به نوبه خود پاسخ قاطعی به این تجاوز نظامی داد. قطعاً اقدامات آمریکا موجب تشدید ناامنی در تنگه هرمز خواهد شد. نباید فراموش کنیم که تنگه هرمز به این دلیل ناامن شد که آمریکا و رژیم صهیونیستی از اسفند گذشته مرتکب تجاوز نظامی شدند. تداوم محاصره دریایی، ادامه جنگ اقتصادی و حملات به تأسیسات و مناطق مختلف ایران، از جمله در سواحل جنوبی کشور، قطعاً موجب تشدید ناامنی در کل منطقه و به‌ویژه تنگه هرمز خواهد شد. یکی از دلایل این وضعیت نیز آن است که متأسفانه، با وجود قول‌هایی که برخی کشور‌های منطقه به ما داده بودند و تعهد کردند، مانع استفاده آمریکا از قلمرو و امکانات شان برای حمله به ایران شوند، نشدند. همان‌طور که خبر آن را نیز دیدید، مبدأ برخی از حملات آمریکا به لارک، برخی کشور‌های منطقه بوده‌اند. جمهوری اسلامی ایران نیز متقابلاً مبدأ و منشأ این حملات را مورد ضربات دفاعی قرار داد.

بیانیه اتحادیه اروپا ناامیدکننده بود

بقایی در پاسخ به این سوال که صدراعظم آلمان پیش‌تر گفته بود که «اسرائیل "کار کثیف" را برای همه ما انجام می‌دهد»، اما امروز از ضرورت کمک به پایان جنگ سخن می‌گوید. وزیر دارایی آلمان نیز درباره افزایش قیمت انرژی، تورم و حتی افزایش هزینه استقراض دولت این کشور صحبت کرده است. آیا می‌توان گفت آنچه در این فاصله تغییر کرده، صرفاً نگاه امنیتی برلین به تهران نیست، بلکه محاسبه مستقیم هزینه‌های اقتصادی جنگ برای آلمان نیز در این تغییر موضع مؤثر بوده است؟» گفت: امیدواریم که این‌گونه باشد. امیدواریم کشور‌های اروپایی به این واقعیت تن بدهند که مشکلاتی که امروز در حوزه سوخت و مسائل اقتصادی با آن مواجه هستند، ناشی از اقدامات غیرقانونی آمریکا است گفت: البته آنها از مدت‌ها قبل به این واقعیت پی برده‌اند، اما نیازمند نوعی شجاعت اخلاقی هستند تا بتوانند آن را به صراحت بیان کنند. آنچه ما در بیانیه اتحادیه اروپا دیدیم، متأسفانه ناامیدکننده بود. آنها با وجود اینکه می‌دانند مشکل از کجاست، باز هم خود را به نشنیدن و ندیدن زده‌اند و به جای اینکه علت اصلی و ریشه‌ای مسئله را مورد توجه قرار دهند، ترجیح داده‌اند در مسیر مماشات و راضی کردن طرف متجاوز گام بردارند و این رویکرد قطعاً جوابگو نخواهد بود.

شاهد سوءاستفاده برخی گروه‌های تروریستی از مناطقی در اقلیم کردستان علیه ایران هستیم

سخنگوی دستگاه دیپلماسی در پاسخ به این سوال که با توجه به رایزنی‌های اخیر ایران و اقلیم کردستان عراق درباره اجرای توافق امنیتی ایران و عراق، آیا تهران از عملکرد اقلیم در جلوگیری از فعالیت گروه‌های مخالف جمهوری اسلامی در مناطق مرزی رضایت دارد؟ گفت: ما از دوستان‌مان در عراق و اقلیم کردستان انتظار داریم به خاطر مصالح دو کشور و صیانت از امنیت مرز‌های ایران و عراق، تلاش‌های خود را مضاعف کنند. گروه‌ها و طرف‌هایی که هیچ ارزشی برای امنیت و ثبات در منطقه قائل نیستند و برخی از آنها آشکارا به آلت دست برخی طرف‌های خارج از منطقه، از جمله رژیم صهیونیستی، تبدیل شده‌اند، هیچ ارزشی برای صلح قائل نیستند. ما باید به عنوان همسایگان دائمی، تلاش کنیم بر مبنای توافقی که صورت گرفته، به تعهدات خود عمل کنیم. اگر بخواهم صادقانه عرض کنم، همچنان جای کار بیشتری وجود دارد؛ چرا که ما شاهد سوءاستفاده برخی گروه‌های تروریستی از مناطقی در اقلیم کردستان برای طراحی و تدارک اقدامات ایذایی علیه ایران هستیم. این موارد را در بند‌های مختلف به دوستانمان در عراق و اقلیم کردستان منتقل کرده‌ایم و امیدواریم این تماس‌ها و رایزنی‌ها منجر به رفع تهدیدی شود که امنیت هر دو سوی مرز را تهدید می‌کند.

وی در پاسخ به پرسشی درباره توافق نفتی آمریکا و ونزوئلا و اینکه این اقدام را واکنشی به بسته شدن تنگه هرمز یا به تعبیری تلاشی برای جبران آن به ویژه قبل از انتخابات میان‌دوره‌ای می‌داند؟ گفت: درباره ماهیت این قرارداد و منافع و مضار آن، بهترین داور مردم بزرگ ونزوئلا هستند. در عین حال، می‌دانیم حرف و حدیث بسیار زیادی درباره اینکه آیا این قرارداد بر اساس اصول حقوق بین‌الملل و منافع مردم ونزوئلا تنظیم شده است یا خیر، وجود دارد. این موضوعی است که خودشان باید درباره آن صحبت کنند.

بقایی ادامه داد: یک بحثی هم مطرح شده که گویا این قرارداد سابقه‌ای در تاریخ ایران دارد و از قرارداد «دارسی» در سال ۱۹۰۱میلادی به‌عنوان الگویی مورد استفاده در تنظیم چنین قراردادی استفاده کرده‌اند. حتماً کسانی که با تاریخ ایران آشنا هستند، می‌دانند که قرارداد دارسی چه بود و چه اتفاقی افتاد. ولی این مواردی است که به ما ارتباطی ندارد.

وی گفت: تاکتیک «بزک نمیر بهار میاد» حتماً نمی‌تواند مشکلاتی را که آمریکا برای خودش، منطقه ما و جهان در حوزه انرژی درست کرده از طریق بزرگنمایی عددی و صحبت کردن درباره میلیارد‌ها بشکه نفتی که در اعماق زمین وجود دارد و اگر بخواهد مورد بهره‌برداری قرار بگیرد، حتماً نیازمند سال‌ها وقت و انرژی است، حل کند. تنها راه‌حل مشکلاتی که درست کرده‌اند، این است که هرچه زودتر مسیرشان را که قطعاً گرفتاری بیشتر در باتلاق است، عوض کنند.

بقایی در پاسخ به این سوال که این تحلیل چقدر منطقی و درست می‌دانید که ریشه دشمنی آمریکا با ایران، موضوع هسته‌ای است، مثلاً اگر جمهوری اسلامی ایران برخی کار‌ها را انجام نمی‌داد و برخی رفتار‌ها را تعدیل می‌کرد، مثلاً بحث غنی‌سازی و هسته‌ای را متوقف می‌کرد، وضعیت به اینجا نمی‌رسید و شاید اصلاً تحریم‌ها و جنگ‌ها هم اتفاق نمی‌افتاد؟ گفت: من فکر می‌کنم در این مورد زیاد صحبت کردیم. اساساً این نگاه که ما خودمان را مقصر بدانیم، واقعاً نگاه بسیار نادرستی است. واقعیت‌ها و فکت‌ها را با دقت ببینیم. مگر دشمنی آمریکا با ایران از دهه ۱۹۹۰ و شروع بحث هسته‌ای ایران آغاز شد؟ دشمنی آمریکا با ایران از دهه ۱۳۳۰ و کودتای ۲۸ مرداد شروع شد.

وی افزود: مگر در زمانی که هواپیمای مسافربری ایران را بر فراز خلیج فارس ساقط کردند، اصلاً چیزی تحت عنوان بحث هسته‌ای وجود داشت؟ مگر حمایت آمریکا از رژیم صدام در دهه ۱۹۸۰ میلادی، ارتباطی با بحث هسته‌ای داشت؟ دشمنی آمریکا بهانه‌های مختلفی داشته، یکی از آنها بحث هسته‌ای بوده است. مگر خودشان در خردادماه سال ۱۴۰۴ ادعا نکردند که موضوع هسته‌ای ایران را حل کردند؟ اگر بحث هسته‌ای بود، چرا به مدرسه میناب حمله کردند؟ من یک سؤال اساسی‌تر مطرح می‌کنم: مگر اصلاً غنی‌سازی، دلیل موجهی برای حمله یک کشور به کشور دیگر است؟

نباید گناه و جنایت‌های دشمن را تقلیل دهیم

سخنگوی دستگاه دیپلماسی تصریح کرد: نباید گناه و جنایت‌های دشمن را تقلیل دهیم. طرفی که مرتکب تجاوز و اقدامات غیرقانونی علیه ایران شده، طرف آمریکایی است. ما در این پنج دهه از خودمان دفاع کردیم؛ لذا این رویکرد که بگوییم اگر فلان کار را نمی‌کردیم، دشمن متوقف می‌شد یا فلان جنایت را مرتکب نمی‌شد، فکر می‌کنم تحلیل جامع و واقع‌بینانه‌ای از نگاه آمریکا به ما نیست. در جای‌های دیگر هم نگاه کنید، اتفاقی که دارد می‌افتد در رابطه با کوبا؛ مگر این کشور هسته‌ای دارد؟ مگر ونزوئلا غنی‌سازی داشت؟ جنایت‌های دیگری که آمریکا در حق خیلی کشور‌های دیگر مرتکب شده، مگر بحث‌هایش شبیه بحث ما بود؟ من از زنده‌یاد حسین منزوی یک بیت خدمتتان عرض می‌کنم که می‌گوید: «ظلمت صریح با تو سخن گفت / پس تو هم با شب، به استعاره و ایما سخن مگو».

این مقام وزارت خارجه در پاسخ به این پرسش که مدیرکل تشریفات ریاست جمهوری که پیش از این نیز سخنگوی وزارت امور خارجه بوده، گفته که حقوق بین‌الملل کاغذپاره‌ای بیش نیست و اینکه دوست ندارد برای اعلام مواضع، خیلی به اسناد و حقوق بین‌الملل استناد کند. آیا این نگاه به حقوق بین‌الملل و هنجار‌های بین‌المللی، موضع رسمی جمهوری اسلامی ایران است؟ گفت: من را با سلف خود به جنگ نیندازید. فکر می‌کنم آنچه که مدنظر سرپرست محترم معاونت سیاسی رئیس‌جمهور بود، این بوده که تبدیل حقوق بین‌الملل به یک موضوع کم‌ارزش یا بی‌ارزش، نتیجه رویکرد آمریکا در قبال هنجار‌های بین‌المللی بوده است.

ایران خود را متعهد به حقوق بین‌الملل و منشور ملل متحد می‌داند

وی ادامه داد: حقوق بین‌الملل، سازمان ملل متحد و منشور سازمان ملل متحد برای ما ارزشمند است. جمهوری اسلامی ایران خودش را پایبند به قواعد و مقررات بین‌المللی می‌داند. عملکرد ما را در این خصوص نگاه کنید. در طی همین دفاع ۴۰ روزه، شما یک مورد مشابه آنچه که آمریکا در ایران مرتکب شد، و فقط به میناب و لامرد مکرراً اشاره می‌کنید، یک مورد مشابه را مثال بیاورید که ایران مرتکب نقض حقوق بشردوستانه بین‌المللی شده باشد. بنابراین، ایران خودش را متعهد به حقوق بین‌الملل و منشور ملل متحد می‌داند و خواسته ما همیشه این بوده که جامعه جهانی طرف‌هایی را که به صورت مستمر ناقض حقوق بین‌الملل هستند، پاسخگو کند. دلیل اینکه ما با نوعی بی‌اعتباری در سطح سازمان‌های بین‌المللی مواجه هستیم و آنچه که به عنوان هنجار‌های بین‌المللی شناخته می‌شود، عملکرد آمریکا، رژیم صهیونیستی و متحدین اروپایی آن است که با یک رویکرد گزینشی و استاندارد دوگانه، هرجا که به نفع‌شان بوده، به حقوق بین‌الملل استناد کرده‌اند و هر جا که احساس کرده‌اند حقوق بین‌الملل برای پیشبرد منافع آنها دست‌وپاگیر است، به راحتی آن را کنار گذاشته‌اند.