ایران با یک درصد جمعیت جهان، هجدهمین کشور پرجمعیت دنیاست

علی‌اکبر محزون ظهر امروز در همایش ملی حکمرانی جمعیت و خانواده که با حضور مدیران حوزه‌های علمیه در سالن جلسات مجتمع یاوران حضرت مهدی (عج) برگزار شد، با ارائه گزارشی از وضعیت جمعیتی کشور، به جایگاه ایران در میان کشور‌های جهان و تحولات ساختار سنی جمعیت اشاره کرد.

ایران؛ هجدهمین کشور پرجمعیت جهان

وی با بیان اینکه ایران از نظر جمعیت در جایگاه هجدهم جهان قرار دارد، اظهار کرد: کشورمان حدود یک درصد از جمعیت جهان را در خود جای داده است. این جایگاه، ضرورت توجه جدی به موضوع جمعیت، تحولات جمعیتی و نحوه حکمرانی در این حوزه را بیش از پیش آشکار می‌کند.

محزون با اشاره به ساختار سنی جمعیت کشور افزود: بررسی آمار‌های جمعیتی نشان می‌دهد جامعه ایران در حال تجربه دوره‌ای است که در آن سهم جمعیت میانسال افزایش یافته و ساختار سنی کشور به سمت میانسالی حرکت کرده است.

۴۵ درصد جمعیت ایران در گروه سنی ۳۰ تا ۶۴ سال

مدیرکل دفتر جمعیت، نیروی کار و سرشماری مرکز آمار ایران با تشریح توزیع سنی جمعیت کشور گفت: حدود ۲۴ درصد جمعیت ایران را کودکان تشکیل می‌دهند، ۲۵ درصد در گروه سنی ۱۵ تا ۲۹ سال قرار دارند و حدود ۴۵ درصد جمعیت کشور نیز در بازه سنی ۳۰ تا ۶۴ سال هستند.

وی ادامه داد: این آمار نشان می‌دهد بخش قابل‌توجهی از جمعیت کشور در گروه‌های سنی میانسال قرار دارد و جامعه ایران از نظر ساختار سنی، وارد مرحله‌ای شده است که توجه به پیامد‌های افزایش سن جمعیت و سیاست‌گذاری متناسب با این تحولات، اهمیت ویژه‌ای پیدا می‌کند.

محزون خاطرنشان کرد: از سال ۱۳۹۰ به بعد، بخش غالب جمعیت ایران را جمعیت جوانی تشکیل داده است که به‌تدریج به سمت میانسالی حرکت کرده‌اند. این روند، یکی از مهم‌ترین تحولات ساختاری جمعیت کشور در سال‌های اخیر به شمار می‌رود و می‌تواند آثار گسترده‌ای بر حوزه‌های اقتصادی، اجتماعی، فرهنگی، اشتغال، رفاه و سیاست‌گذاری‌های جمعیتی داشته باشد.

شاخص توسعه انسانی؛ یکی از مهم‌ترین معیار‌های کیفیت جمعیت

مدیرکل دفتر جمعیت، نیروی کار و سرشماری مرکز آمار ایران در ادامه سخنان خود با اشاره به شاخص‌های کیفیت جمعیت در کشور گفت: یکی از شاخص‌های مهم برای سنجش کیفیت جمعیت، شاخص توسعه انسانی است که ابعاد مختلفی از وضعیت زندگی و رفاه مردم را مورد بررسی قرار می‌دهد.

وی افزود: امید به زندگی، میانگین سال‌های تحصیل، سال‌های مورد انتظار تحصیل و سرانه تولید ناخالص ملی، از جمله مؤلفه‌هایی هستند که در ارزیابی شاخص توسعه انسانی مورد توجه قرار می‌گیرند.

محزون تصریح کرد: شاخص توسعه انسانی ایران از سال ۲۰۱۰ به بعد وارد گروه کشور‌های دارای توسعه انسانی بالا شده است؛ موضوعی که نشان‌دهنده بهبود برخی مؤلفه‌های کیفی جمعیت و ارتقای شاخص‌های مرتبط با زندگی، آموزش و وضعیت اقتصادی در کشور است.

وی در ادامه بر ضرورت توجه هم‌زمان به شاخص‌های کمی و کیفی جمعیت تأکید کرد و گفت: سیاست‌گذاری جمعیتی باید علاوه بر تعداد و ساختار سنی جمعیت، به کیفیت جمعیت و مؤلفه‌هایی همچون آموزش، سلامت، امید به زندگی، اشتغال و سطح رفاه نیز توجه داشته باشد.

نرخ باروری در ایران به ۱.۵۶ رسیده است

مدیرکل دفتر جمعیت، نیروی کار و سرشماری مرکز آمار ایران با اشاره به آخرین وضعیت شاخص‌های جمعیتی در کشور گفت: بر اساس آخرین سرشماری عمومی نفوس و مسکن در سال ۱۳۹۵، امید به زندگی در بدو تولد در ایران به‌طور میانگین ۷۴ سال بوده است.

وی با اشاره به روند تحولات جمعیتی کشور افزود: بررسی وضعیت ثبت موالید در سال‌های اخیر نشان‌دهنده کاهش شدید تعداد تولد‌ها در کشور بوده است؛ با این حال، با وجود ظرفیت‌سوزی‌های جمعیتی در سال‌های گذشته، روند موالید طی یکی دو سال اخیر نشانه‌هایی از بهبود را تجربه کرده است.

عبور نرخ باروری از خط قرمز؛ ایران در مرحله هشدار جمعیتی قرار دارد

محزون با ابراز نگرانی از کاهش نرخ باروری در کشور اظهار کرد: متأسفانه نرخ باروری کل زنان در ایران در سال ۱۴۰۰، بر اساس شاخص نرخ باروری کل (TFR)، به ۱.۵۶ فرزند به ازای هر زن رسیده است؛ رقمی که با عبور از خط قرمز جمعیتی، کشور را وارد مرحله هشدار کرده است.

وی ادامه داد: ایران در حال حاضر از نظر نرخ باروری در زمره کشور‌هایی قرار دارد که سطح بسیار پایینی از باروری را تجربه می‌کنند و تداوم این روند می‌تواند پیامد‌های عمیقی برای ساختار جمعیتی کشور در سال‌های آینده به همراه داشته باشد.