هوشمندسازی بدون اصلاح فرآیند‌ها به نتیجه نمی‌رسد

محمد حافظ حکمی در چهارمین کنفرانس بین‌المللی «شهر هوشمند، چالش‌ها و راهبردها» که در سالن همایش شهر راز شهرداری شیراز برگزار شد، با گرامی‌داشت یاد و خاطره شهدای گرانقدر وطن به‌ویژه شهدای جنگ رمضان و رهبر شهید انقلاب، به بررسی الزامات تحقق شهر هوشمند و موانع پیش روی تحول دیجیتال در کشور پرداخت.

وی با اشاره به سابقه طرح مباحث مرتبط با شهر هوشمند در کشور اظهار کرد: موضوع شهر هوشمند پدیده جدیدی نیست و طی سال‌های گذشته نشست‌ها و کنفرانس‌های متعددی درباره آن برگزار شده است؛ اما پرسش اصلی این است که چرا با وجود توسعه سامانه‌های متعدد در شهرداری‌ها و کلان‌شهرها، آثار تحول دیجیتال در بهبود کیفیت زندگی مردم، افزایش شفافیت، کاهش فساد و تسهیل کسب‌وکار‌ها به‌طور ملموس مشاهده نمی‌شود.

حکمی تأکید کرد: هوشمندسازی یک تفکر، رویکرد و برنامه‌ریزی جامع است و نباید آن را صرفاً به فناوری و ابزار تقلیل داد. ابزار‌های دیجیتال به‌تنهایی قادر به حذف امضا‌های طلایی و مقابله با فساد نیستند و حتی در بستر‌های دیجیتال نیز امکان بروز تخلفات وجود دارد. تحول واقعی زمانی رخ می‌دهد که اراده لازم برای حذف فرآیند‌های سنتی و جایگزینی تصمیم‌گیری‌های سلیقه‌ای با فرآیند‌های سیستمی وجود داشته باشد.

معاون وزیر ارتباطات در ادامه با اشاره به برخی برداشت‌های نادرست از مفهوم هوشمندسازی افزود: در برخی پروژه‌ها، صرفاً شیوه دریافت مدارک از مراجعه حضوری به بارگذاری الکترونیکی تغییر کرده، اما فرآیند‌های داخلی بدون تغییر باقی مانده‌اند؛ در حالی که چنین رویکردی به معنای تحقق تحول دیجیتال و هوشمندسازی نیست.

محدودیتی در زیرساخت، دانش فنی و سرمایه وجود ندارد

حکمی با بیان اینکه کشور در حوزه توسعه شهر هوشمند از ظرفیت‌های قابل توجهی برخوردار است، تصریح کرد: در زمینه قوانین، منابع انسانی متخصص، دانش فنی و حتی سرمایه‌گذاری، محدودیت جدی وجود ندارد. آنچه بیش از هر چیز اهمیت دارد، اراده تغییر و عبور از الگو‌های سنتی مدیریت است.

وی ادامه داد: نقطه مطلوب هوشمندسازی زمانی محقق می‌شود که شهروندان بتوانند بر پایه تحلیل دقیق داده‌ها، خدمات شهری را با دقت و کیفیت بالا دریافت کنند. تحقق این هدف بیش از آنکه به عوامل بیرونی مانند تحریم‌ها یا نوسانات اقتصادی وابسته باشد، به اصلاح نگرش‌ها و فرآیند‌های مدیریتی بستگی دارد.

فیبر نوری؛ زیرساخت توسعه شهر‌های هوشمند

معاون فناوری، نوآوری و امور بین‌الملل وزارت ارتباطات با اشاره به برنامه‌های این وزارتخانه برای توسعه زیرساخت‌های ارتباطی کشور گفت: پروژه ملی توسعه فیبر نوری یکی از مهم‌ترین زیرساخت‌های تحقق شهر هوشمند به شمار می‌رود و ظرفیت پاسخگویی به نیاز‌های ارتباطی کشور در دهه‌های آینده را فراهم می‌کند.

وی افزود: اجرای این پروژه با وجود برخی چالش‌های عمرانی، با بهره‌گیری از ظرفیت‌های موجود و جایگزینی تدریجی شبکه‌های مسی با فیبر نوری شتاب گرفته و در کنار شبکه‌های سیار، بستر امن و پایداری را برای تبادل داده‌ها و ارائه خدمات هوشمند شهری فراهم کرده است.

حمایت از زیست‌بوم نوآوری و تأمین امنیت خدمات هوشمند

حکمی، نقش شرکت‌های فناور، استارتاپ‌ها و پارک‌های علم و فناوری را در توسعه اقتصاد دیجیتال و شهر‌های هوشمند مهم ارزیابی کرد و گفت: وزارت ارتباطات در حوزه امنیت سایبری و پدافند غیرعامل نیز استاندارد‌های لازم را تدوین کرده تا توسعه خدمات هوشمند با حفظ الزامات امنیتی و جلوگیری از تهدید‌های احتمالی همراه باشد.

وی همچنین به ظرفیت‌های قانون جهش تولید دانش‌بنیان اشاره کرد و افزود: این قانون با تسهیل همکاری میان شهرداری‌ها و مجموعه‌های دانش‌بنیان و همچنین ایجاد امکان سرمایه‌گذاری از محل مشوق‌های مالیاتی، ظرفیت مناسبی برای تأمین مالی پروژه‌های شهر هوشمند فراهم کرده است.

به گزارش ایسنا، به نقل از مرکز روابط‌عمومی و اطلاع‌رسانی وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات در روز چهارشنبه ۲۷ خرداد، معاون فناوری، نوآوری و امور بین‌الملل وزارت ارتباطات در پایان با تأکید بر ضرورت تحول در شیوه‌های مدیریتی کشور اظهار کرد: برای حفظ استقلال و پیشرفت کشور، هزینه‌های سنگینی پرداخت شده است و ادامه مسیر توسعه نیازمند شجاعت در تصمیم‌گیری و عبور از نگاه‌های سنتی است. امیدواریم با نگاهی جامع به موانع موجود، رویداد‌هایی از این دست بتوانند زمینه‌ساز گام‌های مؤثر در مسیر توسعه شهر‌های هوشمند و اعتلای کشور باشند.