مهم‌ترین پشتوانه نظام اعتماد و همراهی مردم است

محمد مهاجری، درباره تداوم محدودیت‌های اینترنتی در کشور، اظهار کرد: وعده اینترنت آزاد یکی از مهم‌ترین شعار‌هایی بود که باعث رأی مردم به مسعود پزشکیان شد و رییس‌جمهور با پیگیری این مطالبه در واقع تلاش می‌کند به پایبندی خود با عهدی که با مردم بسته تاکید کند.

این روز‌ها موضوع اینترنت و محدود کردن آن معمولا با دلایل امنیتی توجیه می‌شود، اما بسیاری از کارشناسان باسواد و متخصص در حوزه فضای مجازی چنین ادعا‌هایی را قبول ندارند و معتقدند این استدلال‌ها واقعیت ندارد.

از برخی مقامات آگاه در حوزه فضای مجازی شنیده‌ام که به هیچ‌وجه ادعا‌هایی که درباره نقش اینترنت در رخداد‌های امنیتی یا حتی حوادثی مانند ترور‌ها مطرح می‌شود، به آن شکلی که گفته می‌شود واقعیت ندارد. اگر کسانی چنین ادعا‌هایی دارند باید در یک نشست علمی و تخصصی، آن هم در حضور منتقدان، این موضوع را مطرح و با استدلال اثبات کنند.

اینکه صرفا گفته شود محدودیت اینترنت به دلیل مسائل امنیتی است، بدون اینکه این موضوع به صورت شفاف برای افکار عمومی توضیح داده شود، نمی‌تواند مردم را قانع کند. اگر چنین ادعا‌هایی وجود دارد باید به شکل علنی مطرح شود تا کارشناسان مختلف نیز درباره آن اظهارنظر کنند.

اینترنت فقط بحث ارزان یا گران بودن آن نیست و این مسائل در اولویت دوم یا سوم قرار دارد. مساله اصلی این است که اینترنت آزاد یکی از وعده‌هایی بود که به مردم داده شد. در واقع این وعده به نوعی شرط ضمنی میان دولت و رأی‌دهندگان بود. بسیاری از افرادی که به آقای پزشکیان رأی دادند، از جمله خود من، به دلیل چند شعار مشخص از او حمایت کردند که یکی از مهم‌ترین آنها همین موضوع اینترنت آزاد بود. رییس‌جمهور به خوبی می‌داند اگر به این وعده توجه نکند و در مسیر تحقق اینترنت آزاد حرکت نکند، در واقع بخشی از رأیی که به دست آورده زیر سوال می‌رود و این احساس در جامعه ایجاد می‌شود که رأی مردم نادیده گرفته شده است.

آقای پزشکیان در زمان انتخابات و پس از آن بار‌ها از واژه «وفاق» استفاده کرده و تأکید داشته که می‌خواهد میان بخش‌های مختلف حاکمیت نوعی وفاق ایجاد کند، باید مراقب بود در این میان وفاق با مردم مورد غفلت قرار نگیرد.

رییس‌جمهور می‌توانست از همان ابتدا در برابر دیدگاه‌هایی که مخالف اینترنت آزاد هستند موضع جدی‌تری بگیرد، اما برای وفاق این کار را انجام نداد و ترجیح داد با راهکار‌های قانونی این مسیر را طی کند. حتی این امکان وجود داشت که با هماهنگی با سایر ارکان حاکمیت تغییراتی در ترکیب نهاد‌هایی که درباره فضای مجازی تصمیم‌گیری می‌کنند ایجاد شود. اگر در این نهاد‌ها افرادی حضور دارند که اساسا با ایده اینترنت آزاد مخالف هستند، طبیعی است که سیاست‌های محدود کننده ادامه پیدا کند. در حالی که می‌توان با حضور کارشناسان و متخصصان حوزه فناوری اطلاعات که نگاه واقع‌بینانه‌تری دارند، مسیر متفاوتی را در پیش گرفت.

به نظر می‌رسد در دو سال گذشته دولت در برابر برخی دیدگاه‌ها که خواهان محدودسازی اینترنت هستند، رویکردی همراه با ملاحظه داشته و همین موضوع باعث شده وعده‌های مطرح شده در این حوزه به شکل کامل محقق نشود. امروز کشور بیش از هر زمان دیگری به سرمایه اجتماعی نیاز دارد. در شرایطی که جامعه با مشکلات اقتصادی و همچنین تهدید‌های مختلف مواجه است، مهم‌ترین پشتوانه نظام اعتماد و همراهی مردم است. اگر مردم احساس کنند مطالباتشان نادیده گرفته می‌شود، طبیعی است که این سرمایه اجتماعی کاهش پیدا می‌کند.