این دور از مذاکرات عمان، امیدوارکننده بود

جلال ساداتیان، با نگاهی مثبت به دور تازه مذاکرات غیرمستقیم ایران و آمریکا در مسقط اظهار کرد «این دور از گفت‌و‌گو‌ها توانسته امیدی شکننده و کم‌رنگ در فضای دیپلماتیک ایجاد کند؛ امری که اگر با دقت و جدیت دنبال شود، می‌تواند مسیر مذاکرات را به سمت توافق هدایت کند»، هرچند که این مدرس دانشگاه اذعان دارد که «کماکان گزینه جنگ روی میز قرار دارد و نمی‌توان آن را نادیده گرفت».

نماینده ادوار مجلس با اشاره به تجربه جنگ ۱۲روزه و فعال‌شدن مکانیسم ماشه در دوره پیشین تأکید کرد که «اسرائیل به‌عنوان یک بازیگر منطقه‌ای و طرفی که علاقه‌ای به کاهش تنش ندارد، می‌تواند درصورتی‌که مذاکرات جدی‌تر شود، با مانع‌تراشی و اقدامات مخرب، جریان را به سمت تقابل نظامی هدایت کند»، بنابراین از دید او، «ضروری است که مذاکرات غیرمستقیم از قالب فعلی خارج و به شکل مستقیم دنبال شود تا پیامد‌ها و تصمیم‌گیری‌ها شفاف‌تر و ملموس‌تر باشد».

ساداتیان همچنین بر لزوم بهره‌گیری از ظرفیت افرادی مانند محمدجواد ظریف تأکید کرد و گفت که «تیم فعلی در چارچوب مذاکرات غیرمستقیم توان ایجاد نتایج مثبت و پایدار در دوره‌های بعدی را ندارد و تجربه قبلی نشان داده است که نقش شخصیت‌هایی با تجربه دیپلماتیک گسترده می‌تواند مسیر مذاکرات را به شکل معناداری تغییر دهد».

سفیر پیشین ایران در انگلستان درعین‌حال هشدار داد «نگاه به این دور از مذاکرات نباید با چارچوب پنج دور پیشین مذاکره قبل از جنگ ۱۲روزه و فعال‌سازی مکانیسم ماشه اشتباه گرفته شود، زیرا تحولات داخلی ایران، اعتراضات دی‌ماه و تغییرات فضای منطقه‌ای و جهانی، معادلات را به‌کلی دگرگون کرده‌اند و این مذاکرات باید مستقل از تجربه‌های گذشته تحلیل شوند».

ساداتیان با بیان اینکه مقامات جمهوری اسلامی ایران اکنون تجربه کافی برای جلوگیری از غافلگیری‌های شوک‌آور مشابه جنگ ۱۲روزه دارند، افزود «باوجوداین، نباید فریب فضای مثبت شکننده را خورد. درحالی‌که خود را برای مذاکرات آماده می‌کنیم، خطر آغاز جنگ واقعی همواره وجود دارد و هیچ تضمینی نیست که این فرایند تنها به دیپلماسی ختم شود».

به گفته این مفسر حوزه سیاست خارجی، «برای افزایش شانس موفقیت، حضور مستقیم استیو ویتکاف در دور‌های بعدی ضروری است و ایران نیز باید مذاکرات را به طور متناوب در واشنگتن پیگیری کند تا چارچوبی متوازن و شفاف میان دو طرف ایجاد شود و از هرگونه سوءتفاهم یا مانع‌تراشی جلوگیری شود».

این استاد دانشگاه در ادامه تأکید کرد که «با وجود شکنندگی فضای کنونی، مذاکرات عمان توانسته فرصت دیپلماتیک مهمی ایجاد کند که هم می‌تواند به توافق ختم شود و هم در صورت بی‌توجهی به توصیه‌های لازم و اعمال فشار‌های منطقه‌ای و خارجی، امکان رویارویی نظامی همچنان جدی باقی می‌ماند». از نگاه این کارشناس، «کلید موفقیت در این دور، ترکیب حسن نیت، آمادگی برای اقدامات مستقیم، و استفاده از ظرفیت‌های انسانی و دیپلماتیک باتجربه است تا این فرصت شکننده به نتیجه ملموس و پایدار تبدیل شود».