راهکار افزایش مشارکت در انتخابات رضایت‌مندی مردم از حاکمیت است/منتخبین با درصد اندک هم نماینده مردم هستند

ناصر ایمانی در گفت‌و‌گو با خبرنگار ما، با اشاره به میزان مشارکت مردم در انتخابات شورای شهر آتی که مرحله نام‌نویسی آن برگزار شده است، اظهار کرد: مشارکت در انتخابات سال آینده به شرایط مختلفی از جمله وضعیت اقتصادی، سیاسی و اجتماعی کشور بستگی دارد. با توجه به شرایط کنونی، نمی‌توان با قطعیت اظهار نظر کرد که مشارکت در انتخابات آینده چقدر خواهد بود.

وی با بیان اینکه بحث انتخابات و نمایندگی مردم براساس قرارداد اجتماعی و قوانین است، ادامه داد: در بسیاری از کشورها، نمایندگان مجلس یا شورا‌ها براساس تعداد آرای دریافتی انتخاب می‌شوند. این مسئله به معنای آن است که نماینده منتخب، نماینده قانونی مردم آن منطقه است، حتی اگر تعداد آرای او کم باشد. در مورد انتخابات ریاست جمهوری نیز، رئیس جمهور براساس قانون اساسی و قوانین کشور، رئیس جمهور تمام مردم ایران است، نه فقط افرادی که به او رأی داده‌اند. به طور کلی، نمی‌توان تنها بر اساس یک عامل، اظهار نظر قطعی کرد. روز‌های آخر قبل از انتخابات، زمان مناسبی برای ارزیابی دقیق‌تر مشارکت و نتایج خواهد بود.

انتخاب افراد با درصد اندک، قانونی است، اما مطلوب نیست

ایمانی با بیان اینکه بحثی که مطرح می‌شود، مربوط به دو مفهوم «قانون» و «مطلوب بودن» است، خاطرنشان کرد: از نظر قانونی، نمایندگان مجلس یا شورا‌ها براساس قرارداد اجتماعی و قوانین، نماینده مردم هستند. همان‌طور که مونتسکیو، یکی از متفکران غربی، نیز به این موضوع اشاره کرده است، اما از نظر مطلوب بودن، ممکن است برخی نمایندگان با درصد کمی از آرای مردم انتخاب شوند، که چندان مطلوب نیست.

باید به سمت مشارکت بالا حرکت کنیم

این فعال سیاسی اصول‌گرا با اشاره به اینکه برخی اصلاح‌طلبان می‌گویند نماینده‌ای که با ۴درصد آرای مردم انتخاب شده، به مفهوم نماینده مردم نیست، عنوان کرد: این حرف غلطی است و خودشان هم می‌دانند، اما از روی شیطنت آن را مطرح می‌کنند. اگر بخواهیم این‌گونه ملاک بگذاریم، برخی نمایندگان اصلاح‌طلب نیز در این مجلس و مجالس دیگر می‌توانند به عنوان نماینده مردم شناخته نشوند، در حالی که قانوناً نماینده مردم هستند. ما باید به سمت مشارکت بسیار بالا در انتخابات برویم، به طوری که کسی که نماینده حوزه‌ای می‌شود، مثلا ۷۰درصد مردم واجدین شرایط آن منطقه به او رأی داده باشند، باید به آن سمت برویم و در برخی مقاطع زمانی این را نیز داشته‌ایم.

وی گفت: بحثی که مطرح می‌شود، مربوط به مقایسه سیستم‌های سیاسی و نمایندگی در کشور‌های مختلف است. اگر به کشور‌های دیگر نگاه کنیم، می‌بینیم که رییس جمهور فرانسه یا نمایندگان مجالس در سایر کشور‌ها نیز با درصد آرای مختلفی انتخاب می‌شوند. در هیچ‌کجا قانوناً ذکر نشده است که یک رییس جمهور یا نماینده باید بیش از ۵۰ درصد آرای مردم را به دست آورد تا نماینده مردم باشد. حتی اگر یک رییس جمهور یا نماینده با ۵۰ درصد آراء انتخاب شود، باز هم نماینده نصف مردم است و نه کل مردم. بحث مشارکت و افزایش آن یک موضوع جداگانه است که تبعات سیاسی و اجتماعی مهمی دارد. اما اگر مشارکت افزایش نیابد، نمی‌توان گفت که به لحاظ قانونی مجلس تشکیل نشده است یا نماینده نداریم. چرا که نماینده ۳۰ درصد، ۴۰ درصد یا هر درصد دیگری از مردم، باز هم نماینده مردم است و قانوناً مسئولیت‌های خود را بر عهده دارد.

ایمانی افزود: در واقع، سیستم نمایندگی براساس قرارداد اجتماعی و قوانین است، نه بر اساس درصد آرای مردم. بنابراین، باید به سمت افزایش مشارکت و بهبود سیستم‌های سیاسی حرکت کنیم، اما نباید فراموش کنیم که نمایندگان فعلی، نماینده مردم هستند و باید به وظایف خود عمل کنند.

رضایتمندی مردم از حاکمیت، مشارکت را افزایش می‌دهد

این فعال سیاسی اصول‌گرا درباره افزایش مشارکت در انتخابات، تصریح کرد: یکی از این راهکارها، رضایت‌مندی مردم از عملکرد حاکمیت است. اگر مردم احساس کنند که حاکمیت به نیاز‌ها و خواسته‌های آنها توجه می‌کند و در تصمیم‌گیری‌ها مشارکت دارند، تمایل بیشتری به حضور در پای صندوق‌های رای خواهند داشت، در غیر این صورت، اگر مردم صرفاً هر چند سال یک بار به پای صندوق‌های رای بیایند و حاکمیت نسبت به آنها بی‌اعتنایی کند، عملاً مشارکت معناداری در اداره کشور نداشته‌اند، این امر می‌تواند منجر به دلسردی مردم از فرآیند انتخابات و حاکمیت شود.