تحول توان موشکی ایران، پدافند آمریکا را به چالش کشیده است

روزنامه گاردین نوشت: با تشدید بحران در خاورمیانه، ایران با کمک تصاویر ماهواره‌ای چین و تاکتیک‌های آموخته شده توسط روسیه در اوکراین، پایگاه‌های آمریکایی و زیرساخت‌های حیاتی در خلیج فارس را با دقت فزاینده‌ای بمباران می‌کند.

آندریاس کریگ، دانشیار دانشکده مطالعات امنیتی کینگز کالج لندن، اظهار داشت که ترکیبی از اطلاعات دقیق‌تر، قابلیت‌های ناوبری موشکی، قدرت مانور و برنامه‌ریزی هماهنگ برای حملات، به معنای «تحولی واقعی» بوده است.

به گفته کریگ، این وضعیت حاصل سه سال توسعه فناوری در برنامه موشک‌های بالستیک ایران بود؛ برنامه‌ای که بر اساس برآورد‌های اطلاعاتی آمریکا، با وجود ادعا‌های پیشین واشنگتن مبنی بر نابودی توان نظامی تهران، همچنان حدود ۷۰ درصد دست‌نخورده و فعال باقی مانده است.

نخستین گام، استفاده از تصاویر ماهواره‌ای چینی برای شناسایی اهداف در پایگاه‌های آمریکا و سایر نقاط منطقه خلیج [فارس]بود. ایالات متحده در ماه مه، سه شرکت چینی را به دلیل ارائه چنین تصاویری تحریم کرد.

یکی از این شرکت‌ها، «میزار ویژن» (Mizar Vision)، حضور هواپیما‌های نظامی آمریکا و سامانه‌های پدافند هوایی «پاتریوت» و «تاد» (THAAD) را در پایگاه‌هایی در عربستان سعودی، بحرین و همچنین پایگاهی در اردن که هفته گذشته هدف حمله قرار گرفت، آشکار کرد؛ تصاویری که پس از انتشار در شبکه‌های اجتماعی، بازتاب گسترده‌ای یافتند.

سیدهارث کاوشال از «موسسه خدمات متحد سلطنتی» (RUSI) گفت که تمرکز ایران بر اهداف ثابت در پایگاه‌های آمریکا بوده و برای این کار، تصاویر تجاری کفایت می‌کرده است.

او گفت: من موردی ندیده‌ام که در آن ایران هدفی چنان متحرک و پویا را هدف قرار داده باشد که با دیدنش بگویم «این قطعاً باید کار یک نیروی خارجی [و کمک خارجی]باشد».

پیت هگست، وزیر دفاع آمریکا، این هفته به کنگره گفت که چین و روسیه تا حدی به ایران کمک می‌کنند. اما دونالد ترامپ روز جمعه سخنان او را رد کرد و گفت که شی جین‌پینگ و ولادیمیر پوتین شخصاً به او اطمینان داده‌اند که به ایران سلاح نخواهند فروخت.

برنامه موشکی ایران به شدت به قطعات الکترونیکی چینی و پرکلرات آمونیوم برای سوخت موشک متکی است، اما سلاح‌های نهایی به اندازه‌ای پیچیده در نظر گرفته می‌شوند که می‌توانند گاهی اوقات پدافند هوایی کشیده ایالات متحده و خلیج فارس را شکست دهند.

موشک‌های ایرانی دارای ناوبری پیچیده‌ای هستند که همزمان با پرتاب به سمت اهداف از GPS، BeiDou چین و Glonass روسیه استفاده می‌کنند و سرعت ورود مجدد که چندین برابر سرعت صوت است، همیشه دفاع ضد بالستیک را به یک چالش تبدیل می‌کند.

کریگ گفت، تهران همچنین «کلاهک‌های هدایت‌پذیر» را در برخی از موشک‌های بالستیک خود توسعه داده است که می‌توانند مسیر خود را در حین فرود تنظیم کنند. جستجوی حرارتی و ناوبری نوری برای مرحله نهایی به این معنی است که آنها در برابر پارازیت الکترونیکی آسیب‌پذیر نیستند، زیرا از ارتباط رادیویی استفاده نمی‌کنند.

همه اینها برای ایجاد یک چالش جدی برای پدافند هوایی ایالات متحده در زمانی که ذخایر رهگیر‌های پاتریوت و تاد پس از بمباران ۳۸ روزه ایالات متحده و اسرائیل در بهار حدود نیمی از آنها کاهش یافته است، کافی است. سایت‌های انرژی، پالایشگاه‌های نفت و کارخانه‌های نمک‌زدایی را نیز اضافه کنید و منطقه بزرگی برای پوشش وجود دارد.

ایران همچنین در حملات موشکی خود از نظر تاکتیکی تکامل یافته است و از روش‌هایی مشابه روسیه در اوکراین استفاده می‌کند، جایی که رگبار‌های کوچک‌تر می‌توانند مؤثرتر از رگبار‌های بزرگ‌تر باشند و از پهپاد‌ها برای منحرف کردن پدافند هوایی استفاده می‌شود و راه را برای حمله بالستیک باز می‌کند.