مسئله ازدواج باید در اولویت برنامه‌های جمعیتی قرار گیرد

دکتر مرضیه وحید دستجردی در نشست هیئت اندیشه‌ورزی ستاد ملی جمعیت، با تأکید بر ضرورت تمرکز ویژه بر موضوع ازدواج، اظهارکرد: آمار‌های جمعیتی به‌روشنی با ما سخن می‌گویند و نشان می‌دهند که سن ازدواج همچنان در حال افزایش است؛ موضوعی که به طور مستقیم سن فرزندآوری را نیز به تأخیر می‌اندازد و فرصت‌های باروری را برای خانواده‌ها کاهش می‌دهد.

وی افزود: بر اساس آمار‌های ارائه‌شده، فاصله میان ازدواج و تولد فرزند اول به حدود ۴.۶ سال رسیده و فاصله میان فرزند اول و دوم نیز روندی افزایشی دارد. ادامه این وضعیت موجب از دست رفتن بخشی از ظرفیت باروری در کشور خواهد شد و از این‌رو، پرداختن به مسئله ازدواج باید در اولویت برنامه‌های جمعیتی قرار گیرد.

دبیر ستاد ملی جمعیت با دعوت از صاحب‌نظران برای ارائه راهکار‌های نوآورانه در حوزه ازدواج گفت: از تمامی اساتید، پژوهشگران و فعالان این حوزه درخواست می‌کنیم تجربیات موفق، ایده‌های نو، الگو‌های اثربخش داخلی و بین‌المللی و راهکار‌های عملیاتی خود را برای تسهیل ازدواج جوانان ارائه کنند تا بتوانیم از آنها در برنامه‌ریزی‌های آتی بهره بگیریم.

وی خاطرنشان کرد: تمامی دیدگاه‌ها و پیشنهاد‌های مطرح‌شده در این نشست ثبت و پیاده‌سازی خواهد شد و در جلسات آینده مورد بررسی و پیگیری قرار می‌گیرد.

وحید دستجردی با اشاره به پیشران‌های اصلی تحولات جمعیتی کشور تصریح کرد: امید اجتماعی، ازدواج و فرزندآوری سه محور اساسی در سیاست‌های جمعیتی هستند. تقویت امید نیز نیازمند بهره‌گیری از ظرفیت‌های فرهنگی، هنری، رسانه‌ای، فیلم، سریال، پادکست و سایر ابزار‌های نوین ارتباطی است.

وی ادامه داد: در حوزه ازدواج نیز همه کارشناسان بر دو عامل کلیدی اشتغال پایدار و مسکن تأکید دارند. اگرچه موضوع اشتغال به دلیل گستردگی دستگاه‌های دخیل، نیازمند همکاری‌های فرابخشی است، اما در حوزه مسکن می‌توان با برنامه‌ریزی و اقدامات هدفمند، گام‌های عملیاتی‌تری برداشت.

مسکن استیجاری ارزان‌قیمت؛ یکی از راهکار‌های قابل تحقق برای تسهیل ازدواج

دبیر ستاد ملی جمعیت با اشاره به پیشنهاد مطرح‌شده درباره توسعه مسکن استیجاری ویژه زوج‌های جوان گفت: با توجه به محدودیت‌های موجود، توسعه مسکن استیجاری ارزان‌قیمت می‌تواند یکی از راهکار‌های عملی و قابل اجرا برای تسهیل ازدواج جوانان باشد و لازم است این موضوع با جدیت بیشتری پیگیری شود.

وی افزود: در شرایط فعلی کشور، بسیاری از برنامه‌های حمایتی با محدودیت‌های اجرایی و اقتصادی مواجه هستند، اما در حوزه مسکن می‌توان با همکاری نهاد‌های مختلف، ظرفیت‌های جدیدی ایجاد کرد.

وحید دستجردی با اشاره به گزارش‌های ارائه‌شده از سوی دستگاه‌های اجرایی اظهار داشت: طی سال‌های گذشته منابع قابل توجهی در قالب مشوق‌های مختلف هزینه شده است، اما در برخی موارد این منابع نتوانسته‌اند تأثیر مورد انتظار را بر شاخص‌های جمعیتی بر جای بگذارند.. از این‌رو لازم است اثربخشی سیاست‌های حمایتی با دقت بیشتری مورد ارزیابی قرار گیرد و منابع در مسیر‌هایی هزینه شوند که بیشترین تأثیر را بر تحقق اهداف جمعیتی داشته باشند.

چالش جدی در اجرای تسهیلات ازدواج و فرزندآوری

دبیر ستاد ملی جمعیت با اشاره به وضعیت تسهیلات حمایتی گفت: در حوزه وام ازدواج و فرزندآوری همچنان با مشکلات جدی مواجه هستیم. بخش قابل توجهی از متقاضیان به دلیل محدودیت منابع و مشکلات نظام بانکی موفق به دریافت تسهیلات نمی‌شوند و این مسئله به یکی از دغدغه‌های اصلی جوانان تبدیل شده است.

وی افزود: برآورد‌ها نشان می‌دهد حتی در صورت تأمین کامل اعتبارات پیش‌بینی‌شده، رفع صف متقاضیان موجود نیازمند زمان قابل توجهی خواهد بود و این موضوع ضرورت بازنگری در شیوه‌های حمایت از ازدواج و فرزندآوری را دوچندان می‌کند.

وحید دستجردی همچنین بر ضرورت جلب مشارکت خیرین و ظرفیت‌های مردمی تأکید کرد و گفت: ستاد ملی جمعیت آمادگی دارد از تمامی ظرفیت‌های مردمی، خیرین و کنشگران اجتماعی در مسیر حمایت از ازدواج، خانواده و فرزندآوری استفاده کند. هر میزان که بتوانیم این شبکه اجتماعی را تقویت کنیم، امکان اجرای برنامه‌های مؤثرتر نیز افزایش خواهد یافت.

وی با اشاره به تلاش‌های صورت‌گرفته برای شکل‌گیری شبکه خیرین جمعیت افزود: اگرچه شرایط اقتصادی کشور جذب منابع جدید را دشوار کرده است، اما همچنان معتقدیم ظرفیت‌های مردمی می‌توانند نقش مهمی در پیشبرد اهداف جمعیتی ایفا کنند.

دبیر ستاد ملی جمعیت در ادامه ضمن قدردانی از حضور صاحب‌نظران و اعضای هیئت اندیشه‌ورزی اظهار داشت: ستاد ملی جمعیت همچنان از ظرفیت علمی اساتید، پژوهشگران و نخبگان کشور بهره خواهد گرفت و امیدواریم با استمرار این جلسات و پیگیری راهکار‌های عملیاتی، بتوانیم گام‌های مؤثرتری در مسیر حل مسائل جمعیتی کشور برداریم.