یک استاد ژئوپلتیک گفت: همکاریهای استراتژیک میان ایران، چین و پاکستان میتواند در برابر فشارهای غرب، بهویژه تهدیدات اقتصادی و اقدامات احتمالی اسرائیل و آمریکا، به ایران کمک کند.
عبدالرضا فرجیراد، در خصوص سفر آقای پزشکیان به چین و اینکه آیا شانگهای با توجه به حضور کشورهای مهمی چون چین و روسیه میتواند ظرفیت خنثیسازی فشارهای غرب به ایران را داشته باشد، گفت: سفر آقای پزشکیان به پکن خیلی مهم است. این سفر معمولاً در زمینه مسائل دوجانبه، بهویژه اقتصادی، انجام میشود. اما اینبار، با توجه به اینکه رهبران کشورهایی در این نشست و رژه نظامی شرکت میکنند که از نظر فکری به ایران نزدیک هستند، ابعاد جدیدی پیدا کرده است. آقای پوتین از روسیه، آقای مودی از هند، رهبر کره شمالی، آقای کیم جونگاون، و همچنین شی جینپینگ از چین، همگی کشورهایی هستند که همکاریهای سیاسی، اقتصادی و حتی نظامی با ایران دارند. بنابراین این سفر از این جهت اهمیت ویژهای پیدا میکند.
وی در ادامه افزود: حال باید توجه داشت که آقای پزشکیان باید برنامهریزی دقیق و منظمی برای این سفر داشته باشد و با تکتک این رهبران ملاقات کند. گفتگوها باید با دقت و بر اساس یک برنامهریزی مدون و آیندهنگرانه صورت گیرد. اگر مکانیزم ماشه به اجرا درآید، ایران میتواند با همکاری این کشورها مواضع خود را در برابر فشارهای بینالمللی تقویت کند. در چنین شرایطی، همکاری ایران با روسیه و چین میتواند در دفاع از ایران در شورای امنیت سازمان ملل مؤثر باشد. ایران میتواند حتی درخواست برگزاری نشست سهجانبهای در پکن را مطرح کند تا در آنجا درباره نحوه همکاریهای بیشتر ایران با این کشورها در صورت فعال شدن مکانیزم ماشه به گفتوگو بپردازند.
فرجی را در ادامه و با اشاره به اینکه اخیرا تنشها میان آمریکا و هند تشدید شده و این مسئله منجر به نزدیکی هند به چین شده و اینکه ایران میتواند از این وضعیت بهعنوان فرصتی برای تقویت روابط خود با این کشور استفاده کند یا خیر پاسخ داد: باید به این نکته توجه داشته باشیم که هند بهطور کامل از آمریکا دور نخواهد شد. هند همچنان به همکاریهای استراتژیک خود با غرب وابسته است و در دو دهه اخیر رشد خود را مدیون سیاستهای اقتصادی غرب میداند. بنابراین، ایران باید با دقت و هوشمندی روابط خود را با هند مدیریت کند و از فرصتهای موجود برای فروش نفت و تبادل کالا با هند استفاده کند.
وی افزود: ما نباید اینگونه تصور کنیم که هند بهطور دائم از آمریکا فاصله میگیرد و به سمت چین میرود. در واقع، هند همچنان در رقابتهای استراتژیک خود با چین در منطقه اقیانوس هند دغدغههایی دارد. بنابراین، در حالی که هند ممکن است در برخی مواقع به چین نزدیک شود، این تغییرات بهعنوان یک تغییر دائمی در سیاستهای هند نخواهد بود. هند بهویژه در زمینههایی چون فناوری و نرمافزار که بخش عمدهای از صادراتش مربوط به آمریکا است، نیازمند همکاری با غرب است. بنابراین، ایران باید با درک این واقعیتها، روابط خود را با هند بهطور هوشمندانه تنظیم کند.
فرجیراد در ادامه تأکید کرد: در این شرایط پیچیده، ایران باید روابط خود را با کشورهای مختلف مانند چین و هند مدیریت کند و از فرصتهای موجود برای همکاریهای سیاسی و اقتصادی استفاده کند. بهویژه در زمینه نفت، که چین بهعنوان یکی از بزرگترین خریداران نفت ایران نقش مهمی دارد، باید تلاش شود که این روابط ادامه یابد. علاوه بر این، همکاری با هند نیز باید ادامه پیدا کند، چرا که هند یکی از بازارهای مهم برای صادرات کالاهای ایران است.
فرجیراد در پایان گفت: پاکستان نیز در حال حاضر بهطور فزایندهای به ایران نزدیک شده است. این نزدیکی میتواند در تحولات منطقهای برای ایران اهمیت زیادی داشته باشد. ایران باید از این فرصت استفاده کند و روابط خود را با پاکستان و چین تقویت کند. همکاریهای استراتژیک میان ایران، چین و پاکستان میتواند در برابر فشارهای غرب، بهویژه تهدیدات اقتصادی و اقدامات احتمالی اسرائیل و آمریکا، به ایران کمک کند. بنابراین، ایران باید با دقت و هوشمندی در این شرایط بحرانی، سیاستهای خود را تنظیم کرده و روابط خود را با این کشورهای کلیدی بهطور مؤثر پیش ببرد.