طرح ادعای حمله ایران، بزرگ‌نمایی تهدید نزد افکار عمومی آمریکا است

علی‌محمد نمازی درباره این پرسش که «هدف آمریکا از تهدید‌ها تغییر محاسبات ایران از طریق جنگ روانی است یا آزمودن واکنش ایران با ترکیب مذاکره، تهدید و میانجی‌گری؟» گفت: معتقدم این دو هدف می‌تواند هم‌زمان دنبال شوند. تغییر محاسبات ایران از طریق فشار روانی و سنجش واکنش کشور با ترکیبی از تهدید، مذاکره و میانجی‌گری.

عضو شورای مرکزی حزب کارگزاران سازندگی افزود: در شرایط تقابل، اظهارات علنی طرف مقابل لزوماً بیانگر تمام اهداف و تصمیم‌های واقعی او نیست. بنابراین، مسئولان باید با همفکری، تحلیل علمی و استفاده از تجربه‌های پیشین، احتمال خطای محاسباتی را کاهش دهند و ابتکار عمل سیاسی و دیپلماتیک را حفظ کنند.

نمازی خاطرنشان کرد: برداشت من این است که ترامپ، در کنار تهدید و فشار، به دستیابی به توافق نیز تمایل دارد. اگر تفاهمی شکل گرفته باشد، لازم است با ارزیابی دقیق پیامد‌های اقدامات میدانی، از فراهم‌شدن زمینه فروپاشی آن و بازگشت به درگیری جلوگیری شود.

وی ادامه داد: در شرایط کنونی، پیشنهاد می‌کنم رؤسای جمهور و رؤسای مجلس ادوار، دبیران پیشین و فعلی شورای عالی امنیت ملی و دیگر مسئولان باتجربه گرد هم آیند؛ ارزیابی‌های خود را صریح بیان کنند و برای خروج از شرایط فعلی، راهکار عملی و تقسیم کار مشخص ارائه دهند. در شرایط کنونی کشور، اولویت باید جلوگیری از آغاز جنگی دیگر، همراه با حفظ امنیت و منافع ملی ایران باشد.

فعال اصلاح‌طلب درباره دلایل تعدد و تناقض مواضع مقامات آمریکایی گفت: به اعتقاد من بخشی از این تناقض‌ها به سبک شخصی و رسانه‌ای ترامپ بازمی‌گردد و بخشی نیز می‌تواند در خدمت فشار و چانه‌زنی باشد.

وی افزود: اختلافات داخلی آمریکا هم بی‌تأثیر نیست؛ بااین‌حال، برداشت من این است که وزن راهبرد دولت و شیوه بیان ترامپ، بیشتر از اختلافات داخلی است.

عضو جبهه اصلاحات ایران اظهار کرد: در تحلیل من، رقابت آمریکا با چین می‌تواند یکی از انگیزه‌های واشنگتن برای توافق با ایران و افزایش نفوذ خود در مناسبات اقتصادی و سیاسی کشور باشد. از این منظر، احتمال تمایل ترامپ به توافقی گسترده‌تر را نباید نادیده گرفت؛ هرچند این برداشت باید با رفتار عملی دولت آمریکا سنجیده شود.

نمازی بیان کرد: در مقابل، ارزیابی من این است که دولت نتانیاهو اهداف سخت‌گیرانه‌تری دنبال می‌کند و ممکن است توافقی را که به حفظ و تقویت آن بینجامد، مطلوب نداند. بنابراین، نباید اهداف آمریکا و دولت صهیونیستی را در همه زمینه‌ها کاملاً یکسان فرض کرد.

وی درباره اهداف داخلی و بین‌المللی ادعای ترامپ درباره حمله ایران به شهر‌های این کشور گفت: اگر اظهارات منتسب به ترامپ درباره احتمال حمله ایران به شهر‌هایی مانند لس‌آنجلس و سن‌دیگو دقیق نقل شده باشد، می‌توان برای آن چند هدف در نظر گرفت.

عضو شورای مرکزی حزب کارگزاران سازندگی تصریح کرد: نخست، برجسته‌کردن تهدید ایران در افکار عمومی آمریکا و توجیه سیاست‌های تقابلی یا اقدامات نظامی است. چنین روایتی می‌کوشد به رأی‌دهندگان القا کند که این اقدامات برای تأمین امنیت آنان ضروری بوده است.

نمازی افزود: نکته دوم اینکه این اظهارات می‌تواند در فضای بین‌المللی به همراه‌کردن متحدان، افزایش فشار بر ایران و مشروعیت‌بخشی به سیاست مهار یا تضعیف کشور کمک کند. از این منظر، می‌توان آن را در چارچوب مؤلفه رسانه‌ای و روانی یک راهبرد فشار چندجانبه تحلیل کرد.

وی ادامه داد: نکته سوم اینکه این نوع موضع‌گیری می‌تواند مصرف انتخاباتی داشته باشد؛ از کاهش نارضایتی رأی‌دهندگان آمریکایی تا تقویت موقعیت نامزد‌های حزب جمهوری‌خواه. همچنین ممکن است به‌طور غیرمستقیم به تقویت موقعیت سیاسی نتانیاهو و متحدانش در اسرائیل کمک کند.

فعال اصلاح‌طلب خاطرنشان کرد: بااین‌حال، میزان موفقیت چنین اظهاراتی به اعتبار ادعاها، تحولات میدانی و واکنش افکار عمومی بستگی دارد. پاسخ مؤثر ایران نیز باید بر اطلاع‌رسانی مستند، دیپلماسی فعال و جلوگیری از تثبیت تصویر تهدیدآمیز از کشور استوار

نمازی در بخش دیگری از سخنان خود درباره بهره‌گیری از ظرفیت میانجیگری احزاب و تشکل‌های سیاسی در وضعیت فعلی گفت: به اعتقاد من، احزاب و تشکل‌های سیاسی همچنان ظرفیت قابل‌توجهی برای میانجی‌گری دارند؛ البته بهره‌گیری از این ظرفیت، مستلزم به‌رسمیت‌شناختن نقش آنان و فراهم‌کردن امکان گفت‌وگوی مؤثر است.

عضو جبهه اصلاحات بیان کرد: بخش مهمی از احزاب اصلاح‌طلب در جبهه اصلاحات گرد آمده‌اند و در جریان اصولگرا نیز تشکل‌ها و سازوکار‌هایی برای هماهنگی وجود دارد. حاکمیت می‌تواند با این مجموعه‌ها وارد گفت‌و‌گو شود و برای انتقال مطالبات جامعه و تقویت انسجام ملی از آنان کمک بخواهد.

وی تصریح کرد: به‌عنوان عضو یکی از احزاب، معتقدم زمینه پذیرش این مسئولیت در میان بسیاری از فعالان حزبی وجود دارد. با این‌حال، میانجی‌گری زمانی اثرگذار خواهد بود که احزاب بتوانند هم مطالبات مردم را صریح بیان کنند و هم پاسخ روشن و قابل پیگیری از حاکمیت بگیرند.