معاون اجرایی رئیسجمهور با تأکید بر استقلال سیاسی ایران، گفت: دکتر پزشکیان با رأی ملت رئیسجمهور شده است و هیچ قدرت خارجی یا قدرت نظامی داخلی با فشار، او را وارد عرصه قدرت سیاسی نکرده است.
محمدجعفر قائمپناه امروز ۲۲ مهر در نشست با دانشگاهیان استان آذربایجان شرقی که در استانداری این استان برگزار شد، با گرامیداشت یاد شهدای هشت سال دفاع مقدس، به بیان خاطرات دوران دانشجویی خود در دانشگاه تبریز پرداخت و این دانشگاه را از مراکز پیشتاز کشور در عرصههای علمی، اجتماعی و سیاسی توصیف کرد.
وی با اشاره به شهادت شماری از دوستان و همکلاسیهای خود در دوران دفاع مقدس، از جمله شهید ایرج خلوتی، شهید پیامی و شهید شایان، یاد و خاطره آنان را گرامی داشت. قائمپناه همچنین یاد رهبر شهید و دانشآموزان بیگناه مدرسه شجره طیبه میناب را گرامی داشت.
معاون اجرایی رئیسجمهور با اشاره به غیبت مسعود پزشکیان در این نشست گفت: جای آقای دکتر پزشکیان در این جمع خالی است. ایشان به بنده مأموریت دادند که در این نشست حضور پیدا کنم. رئیسجمهور علاقهمند بود در شهر خود، جایی که ذهن، فکر و شخصیتش در آن شکل گرفته است، حضور یابد، اما به دلایلی از جمله سفر پیشرو و مشغله کاری، نتوانست در جمع دانشگاهیان دانشگاه تبریز و دانشگاه آذرگان حضور پیدا کند.
وی ابراز امیدواری کرد که در نخستین فرصت ممکن، زمینه حضور رئیسجمهور در جمع دانشگاهیان فراهم شود و افزود: آقای دکتر پزشکیان گوش شنوا برای شنیدن دارند و بهویژه صدای بیصدایان را میشنوند.
دانشگاه تبریز؛ پیشتاز در عرصههای علمی، اجتماعی و سیاسی
قائمپناه با اشاره به پیشینه تاریخی دانشگاه تبریز اظهار کرد: دانشگاه تبریز تاریخی کهن دارد و از ربع رشیدی تا سده اخیر، از دانشگاههای پیشتاز کشور در عرصههای مختلف علمی، سیاسی و اجتماعی بوده است.
وی با یادآوری نقش این دانشگاه در سالهای منتهی به انقلاب اسلامی و تحولات اوایل انقلاب گفت: دانشگاه تبریز دانشگاهی کاملاً سیاسی و علمی بود و سابقه درخشانی در انقلاب اسلامی دارد. این دانشگاه در جریان ناآرامیها و حوادث اوایل انقلاب نیز پیشتاز بود.
معاون اجرایی رئیسجمهور با بیان خاطرات دوران دانشجویی خود افزود: به یاد دارم که از دانشگاه تبریز حرکت میکردیم و به مسجد قزلی، مرکز آغاز انقلاب، میرفتیم. هر زمان احساس میکردیم انحرافی وجود دارد، از دانشگاه حرکت میکردیم. در دانشکده کشاورزی جمع میشدیم و به سمت استانداری میرفتیم تا از ارزشها، باورها و آرمانهای انقلاب دفاع کنیم.
قائمپناه با اشاره به فعالیتهای دانشجویان در انتخابات مجلس و حضور آنان در مسجد شهدا و میدانانه تأکید کرد: دانشگاه تبریز دانشگاهی پویا و زنده بود که در عرصههای مختلف علمی، اجتماعی و سیاسی نقشآفرینی میکرد و به نظر من، دانشگاهی تراز اول در کشور بود. امیدوارم امروز نیز این جایگاه را حفظ کند.
وی با یادآوری خاطرات دوران انقلاب فرهنگی و فضای سیاسی دانشگاه در سالهای نخست انقلاب اظهار کرد: جریانهای سیاسی مختلفی در دانشگاه حضور پیدا میکردند و افرادی از گروههای مختلف، از جمله نیروهای دموکرات، کمونیستها، چریکهای فدایی خلق و منافقین، آزادانه سخنرانی میکردند. من نیز در جلسات آقای کیانوری حضور داشتم.
وی افزود: زمانی که آقای رفسنجانی به دعوت ما برای سخنرانی به دانشکده پزشکی آمدند، نیروهای کمونیستی مانع شدند. به آنان میگفتیم شما که از دموکراسی سخن میگویید، چرا اجازه نمیدهید افرادی مانند آقای هاشمی سخنرانی کنند؟ بسیاری از کسانی که از آزادی و دموکراسی سخن میگویند، در عمل به آزادی بیان و گفتوگو پایبند نیستند.
قائمپناه همچنین با اشاره به حضور رهبر شهید در دانشگاه تبریز در دوران دانشجویی خود گفت: در آن زمان، راهپله دانشکده روبهروی سالن سرویس پر از نوشتههای دیواری و دستنوشتههای کمونیستی بود. از ایشان پرسیدیم که این وضعیت چه زمانی پایان مییابد و سرانجام این دیدگاهها به کجا میرسد.
وی ادامه داد: ایشان تأکید کردند که به نظام کمونیستی و نظام اقتصادی مطرحشده از سوی آنان باور نداریم و به آن عمل نخواهیم کرد. هیچوقت سخنرانی ایشان را فراموش نمیکنم؛ با وجود شرایط خاص دانشگاه و احتمال هجمهها، با صراحت و شجاعت از انقلاب و ارزشهای دینی دفاع کردند.
معاون اجرایی رئیسجمهور با اشاره به جایگاه علمی دانشگاه تبریز پیش از انقلاب گفت: ورود به دانشگاه تبریز در آن دوران به توانمندی خاصی نیاز داشت و انتخاب این دانشگاه از میان دانشگاههای کشور برای دانشجویان ویژگی خاصی محسوب میشد.
وی ابراز امیدواری کرد که دانشگاه تبریز در حوزههای پزشکی، آموزش، علم، سیاست، اجتماع و فرهنگ همچنان نقشآفرین باشد و افزود: دانشگاه تبریز باید جایگاه خود را حفظ کند؛ بهویژه آنکه نام آذربایجان قهرمان را به دنبال میکشد.
هیچ قدرت خارجی در اداره امور کشور ما دخالت ندارد
قائمپناه در بخش دیگری از سخنان خود با اشاره به نقش دانشگاه در حل مشکلات کشور اظهار کرد: ما انقلابی کردیم که نخستین شعار آن استقلال، آزادی و جمهوری اسلامی بود. باور من این است که اکنون در جایگاهی از مدیریت قرار دارم که میتوانم بهصراحت اعلام کنم ما واقعاً مستقل هستیم و هیچ قدرتی در دنیا در اداره امور کشور ما دخالت ندارد.
وی با اشاره به روند انتخاب رئیسجمهور گفت: دکتر پزشکیان با رأی ملت به ریاستجمهوری رسید و هیچ قدرت خارجی یا قدرت نظامی داخلی با فشار، او را وارد عرصه قدرت سیاسی نکرده است. پس از تأیید شورای نگهبان، انتخابات برگزار شد و ایشان با مشارکت مردم اکثریت آرا را به دست آورد. این همان معنای استقلال است.
معاون اجرایی رئیسجمهور با تأکید بر اینکه هیچ کشور خارجی در امور اداری ایران مداخله نمیکند، افزود: از ابتدای انقلاب به دنبال مجموعهای از معیارها و ارزشها بودهایم که در طول زمان فراز و فرودهایی داشتهاند. ممکن است درباره میزان آزادی، اسلامیت و تفسیرهای مختلف از ارزشهای دینی اختلافنظر وجود داشته باشد؛ موضوعی که به جای خود محفوظ است و تکثر فکری در کشور نیز پذیرفته شده است.
وی ادامه داد: نکته مهم این است که کشور را بر مبنای استقلال، میزان آزادی، باورهای دینی و ارزشهای اسلامی مطرحشده در چارچوب جمهوری اسلامی اداره کنیم.
آمریکا استقلال ایران را برنمیتابد
قائمپناه با اشاره به آنچه دستاندازی آمریکا به منابع ایران خواند، اظهار کرد: باید یقین داشته باشیم که کشوری مانند آمریکا واقعاً به دنبال دستاندازی به منابع ما، بهویژه نفت و گاز، است. ترامپ بهصراحت اعلام کرد که میخواهند خارک را بگیرند و مانند ونزوئلا نفت ایران را ببرند. او در واقع حرف دل خود و نظام آمریکا را بیان کرد.
وی با اشاره به وضعیت برخی کشورهای منطقه در دسترسی به منابع اقتصادی خود گفت: آمریکا در منطقه تقریباً مدیریت نفت خلیج فارس را در دست دارد. در جلسهای، سفیر یک کشور همسایه گفت نخستوزیر کشورش قرار است برای دریافت پول نفت به واشنگتن برود تا بتوانند حقوق کارمندانشان را پرداخت کنند. این موضوع نشان میدهد که برخی کشورها تا چه اندازه در دسترسی به منابع اقتصادی خود محدودیت دارند.
معاون اجرایی رئیسجمهور با یادآوری شرایط پیش از انقلاب و حضور مستشاران آمریکایی در ایران افزود: در زمان شاه، آمریکا در منابع کشور دستاندازی میکرد. برای خرید اسلحه چه میزان از درآمد نفتی کشور هزینه میشد؟ بسیاری از افراد این تاریخ را فراموش کردهاند، اما بررسی تاریخ نشان میدهد که چه میزان از درآمد نفتی ما صرف خرید تسلیحات میشد.
وی با بیان اینکه ایران اکنون با محدودیت منابع مواجه است، تأکید کرد: واقعیت این است که آمریکا استقلال ایران را برنمیتابد. ما ۴۷ سال است که برای آزادی و استقلال درگیر هستیم و از روز نخست انقلاب تاکنون با فراز و فرودهای مختلفی مواجه بودهایم. اکنون به نقطهای رسیدهایم که آمریکا با ما وارد جنگ شده است.
تأکید بر صلحآمیز بودن برنامه هستهای ایران
قائمپناه با تأکید بر صلحآمیز بودن برنامه هستهای ایران اظهار کرد: ما واقعاً به دنبال سلاح هستهای نیستیم و انرژی هستهای ما صلحآمیز است. من از نزدیک بازدید کردهام و اطلاع دارم که بخش عمده استفاده از این فناوری در حوزه پزشکی و کشاورزی است و بخشی نیز در صنعت کاربرد دارد. خوشبختانه دانش این حوزه را نیز در اختیار داریم.
وی افزود: ممکن است آمریکا چند نیروگاه یا تأسیسات غنیسازی ما را هدف قرار دهد، اما واقعیت این است که ما توان و دانش علمی این کار را داریم. در نهایت، با این وضعیت مواجه هستیم که آمریکا نمیخواهد ایران مستقل باشد و به همین دلیل جنگ را آغاز کرده و ایران را تحریم میکند.
معاون اجرایی رئیسجمهور با اشاره به فشارهای اقتصادی و محدودیتهای فروش نفت گفت: با وجود همه فشارها، در این مدت نفت خود را فروختهایم، اما اکنون آمریکا به معنای واقعی در حال اعمال تحریم نفتی است و میخواهد ما را به سمت اقتصاد بدون نفت ببرد. بنابراین، باید فرض را بر اقتصاد بدون نفت بگذاریم، هرچند تلاش کنیم نفت خود را نیز بفروشیم.
وی ادامه داد: باید خود را برای شرایطی آماده کنیم که آمریکا اجازه فروش نفت را ندهد. در چنین شرایطی، دو راه پیش روی ماست؛ آیا باید تسلیم شویم یا با قدرت از منافع خود دفاع کنیم؟ البته دفاع از منافع کشور الزاماً به معنای جنگ نیست.
ما راه جنگ را انتخاب نمیکنیم؛ جنگ را آنها آغاز کردهاند، اما باید کشور و اقتصادمان را با این شرایط اداره کنیم.
قائمپناه با بیان اینکه تلاش دولت عبور از شرایط موجود است، اظهار کرد: تمام تلاش ما این است که از طریق دیپلماسی یا فعالیتهای نظامی، به هر شکلی که امکانپذیر باشد، از این وضعیت عبور کنیم. ما اهل جنگ نیستیم و جنگ نیز در نهایت به دیپلماسی و صلح میانجامد، اما آنها بیشتر درگیر تبلیغات هستند و تصور میکنند باید از طریق جنگ پیروز شوند.
وی تأکید کرد: باید شرایط را بهگونهای در نظر بگیریم که چه از مسیر جنگ و چه از مسیر صلح، بتوانیم موفق شویم؛ بخشی از منابع خود را به دست آوریم یا حتی بدون درآمد نفتی به زندگی ادامه دهیم. در چنین شرایطی است که دانشگاه باید نقشآفرینی کند.
دعوت از دانشگاهیان برای مشارکت در حکمرانی کشور
معاون اجرایی رئیسجمهور با تأکید بر ضرورت ارائه راهکارهای علمی برای اداره کشور در شرایط محدودیت منابع گفت: دانشگاه باید به ما کمک کند تا بدانیم چگونه کشورمان را اداره کنیم. باید نظریههای مختلف برای افزایش تابآوری را بررسی کنیم و ببینیم چگونه میتوان کشور را مدیریت کرد و مانع هدررفت منابع شد.
وی افزود: ممکن است دانشگاهیان فرمولی شیمیایی ارائه کنند، کاری فنی و ساختمانی انجام دهند یا به دانش جدیدی دست پیدا کنند، اما مسئله مهم این است که چگونه حکمرانی کنیم و کشور را اداره کنیم.
قائمپناه با اشاره به تأکید رئیسجمهور بر بهرهگیری از نظرات دانشگاهیان گفت: آقای دکتر پزشکیان میگویند به من بگویید چه کار کنم. این درخواست به معنای آن نیست که ایشان نمیدانند چه کاری باید انجام دهند یا توانایی اداره کشور را ندارند؛ بلکه به این معناست که دانشگاهیان نیز به کمک دولت بیایند.
وی با اشاره به مباحث مطرحشده درباره مشارکت اجتماعی و مشارکت همگانی در اداره کشور ادامه داد: مشارکت مردم موجب افزایش اعتماد عمومی میشود. چه کسانی شایستهتر از دانشگاهیان هستند که در عرصه حکمرانی مشارکت کنند؟ مسئله این است که چگونه با منابع محدود، کشور را به بهترین شکل اداره کنیم و بیشترین بهرهوری را داشته باشیم.
دانشگاهیان برای افزایش بهرهوری و مدیریت منابع محدود راهکار عملی ارائه دهند
قائمپناه با اشاره به ضرورت بررسی راهکارهای اداره کشور در شرایط محدودیت منابع اظهار کرد: باید بررسی کنیم که با منابع و میزان تولیدی که در اختیار داریم، چه کاری باید انجام دهیم و آیا باید نفت بفروشیم یا نفروشیم.
وی با بیان اینکه کشور در سالهای گذشته پیشرفتهای قابلتوجهی داشته است، افزود: با وجود همه فشارها و ۴۷ سال تحریم، پیشرفت زیادی کردهایم. هر جای کشور که میرویم، میبینیم فرزندان این سرزمین تلاش کردهاند و تلاشهایشان به ثمر رسیده است.
معاون اجرایی رئیسجمهور با اشاره به پیشرفتهای کشور در صنایع فولاد، آلومینیوم و ماشینسازی و همچنین حوزه رباتیک گفت: با وجود فشارهای بینالمللی، در این صنایع پیشرفت کردهایم. دانشگاههای ما در حوزه رباتیک فعال هستند و در المپیادها نیز شاهد حضور و قهرمانی دانشجویان و جوانان کشور هستیم.
وی با اشاره به پیشرفتهای صنعت، کشاورزی و حوزه بهداشت و درمان اظهار کرد: شاید شرایط ایدهآل نباشد، اما انقلاب اسلامی در طول ۴۷ سال گذشته گامهای زیادی برداشته است.
قائمپناه با اشاره به کاهش مرگومیر کودکان گفت: در گذشته از هر هزار تولد، ۱۴۰ کودک جان خود را از دست میدادند، اما اکنون این میزان به کمتر از ۱۰ نفر رسیده است و بهدرستی میتوان گفت که امروز از هر هزار کودک، حدود هفت نفر فوت میکنند؛ در حالی که در سالهای ۱۳۵۷ و ۱۳۵۸، از هر هزار کودک ۱۴۰ نفر جان خود را از دست میدادند.
وی افزود: در آن زمان، یک خانم خانهدار هفت تا هشت فرزند به دنیا میآورد و سه، چهار یا پنج نفر از آنها فوت میکردند. میخواهم بر این نکته تأکید کنم که امید به زندگی افزایش یافته است و این دستاوردها در شرایطی حاصل شده که کشور طی ۴۷ سال گذشته با تحریم مواجه بوده است.
معاون اجرایی رئیسجمهور با تأکید بر توانمندی کشور برای ایستادن روی پای خود گفت: ما کشور توانمندی هستیم و میتوانیم روی پای خودمان بایستیم. اکنون در یک پیچ خطرناک قرار داریم و در این شرایط، دانشگاهیان باید به ما کمک کنند.
وی از دانشگاهیان، خردمندان و عالمان جامعه خواست در نشستهای هماندیشی، راهکارهای عملی خود را برای مدیریت کشور در شرایط محدودیت منابع ارائه دهند و افزود: باید بررسی کنیم که با منابع محدود چگونه میتوان کشور را اداره کرد و استادان دانشگاه از چه روشهایی میتوانند برای بهبود مدیریت کشور استفاده کنند.
قائمپناه با اشاره به محدودیت منابع مالی کشور اظهار کرد: صندوق ما محدود و منابعمان مشخص است؛ یا مالیات داریم، یا عوارض گمرکی، یا فروش نفت و یا فروش اموال و داراییها. منبع دیگری در اختیار نداریم. قطعاً هیچ کشور خارجی نیز علاقهمند نیست به ما کمک کند و اجازه نمیدهند که بتوانیم از طریق استقراض، منابع مورد نیاز خود را تأمین کنیم. بنابراین، باید با همین منابع کشور را مدیریت کنیم.
وی با اشاره به اقدامات انجامشده در حوزه توسعه فناوری و حمایت از فعالیتهای علمی افزود: تلاش میکنیم پارکهای فناوری و دیگر ظرفیتهای علمی گسترش پیدا کنند و در این زمینه اقداماتی انجام دادهایم، اما پرسش اصلی این است که چگونه بهرهوری خود را افزایش دهیم و از منابع موجود به بهترین شکل استفاده کنیم.
معاون اجرایی رئیسجمهور با تأکید بر ظرفیت دانشگاهها برای کمک به حکمرانی کشور تصریح کرد: هماندیشی خردمندان و عالمان جامعه در حوزه حکمرانی میتواند راهگشا باشد. اگر دانشگاهیان بگویند حقوقمان کم است، آزمایشگاههایمان قدیمی است یا امکانات لازم را نداریم، مجموع این نیازها صدها همت منابع مالی میخواهد. پرسش این است که این منابع را از کجا و چگونه باید تأمین کنیم؟ اگر جای آقای دکتر پزشکیان باشیم، چگونه باید این هزینهها را تأمین کنیم؟
ضرورت پیوند دانشگاه، صنعت و شرکتهای دانشبنیان
قائمپناه در ادامه با قدردانی از دیدگاههای مطرحشده در نشست، به موضوع بدهی و مطالبات دانشگاهها اشاره کرد و گفت: در این نشست مطرح شد که بدهی و مطالبات دانشگاهها حدود هفت تا هشت همت است. پرسش این است که بیمه با منابع خود چگونه میتواند بهترین خدمت را به مردم ارائه کند؟
وی با طرح این پرسش که آیا راهکار حل مشکلات نظام سلامت، توجه به نظام خانواده و پزشکی خانواده است یا افزایش حقوق استادان دانشگاه، افزود: باید بررسی کنیم که چگونه میتوان میان دانشگاه، شرکتهای دانشبنیان و صنایع ارتباط برقرار کرد و از ظرفیتهای موجود برای تأمین منابع مالی دانشگاهها بهره برد.
معاون اجرایی رئیسجمهور ادامه داد: آیا نباید شرکتهای وابسته به صنایع و گرنتهای پژوهشی را بهگونهای به کار بگیریم که حقوق و هزینههای دانشگاهها، مانند برخی کشورهای دیگر، از طریق پژوهشها و گرنتهایی که دانشگاهها از مراکز معتبر و صنایع دریافت میکنند، تأمین شود؟
وی تأکید کرد: باید تحقیق و توسعه صنایع را به گروههای فنی و حرفهای و دانشگاهی متصل کنیم و ارتباط صنعت نفت را با فعالیتهای تحقیق و توسعه دانشکدههای شیمی گسترش دهیم. اینکه چگونه این بخشها را به یکدیگر متصل کنیم، به خلاقیت، ابتکار، نوآوری و علم دانشگاهها نیاز دارد.
اعلام آمادگی دولت برای بهرهگیری از ظرفیت علمی دانشگاه تبریز
قائمپناه با تأکید بر ظرفیتهای علمی دانشگاه تبریز اظهار کرد: من همینجا دست نیاز به سوی دانشگاه تبریز و همه دانشگاههای این استان، از جمله دانشگاههای صنعتی سهند، تبریز، آزاد اسلامی، پیام نور و علوم پزشکی دراز میکنم.
وی با ابراز علاقه و افتخار به سالهای تحصیل خود در تبریز گفت: تبریز واقعاً تبریز قهرمان است و افتخار میکنم که ۱۴ تا ۱۵ سال از عمرم را در این شهر گذراندهام. در این شهر یاد گرفتهام و آموزش دیدهام و به آموزش خود افتخار میکنم.
معاون اجرایی رئیسجمهور با اشاره به گذراندن دوره چشمپزشکی خود در بیمارستان نیکوکاری افزود: باور من این است که دانشگاه ما از دانشگاههای برتر کشور عقبتر نبود و دستکم در سطح آنها قرار داشت. ما معمولاً در سطح کشور رتبههای برتر را در حوزه چشمپزشکی از دانشگاه و بیمارستان علوی و بیمارستان نیکوکاری داشتیم.
وی با تأکید بر افتخار خود به تحصیل در دانشگاه تبریز اظهار کرد: من به سهم خودم، چون خودم را تا حدودی تبریزی میدانم، افتخار میکنم که در دانشگاه تبریز تحصیل کردهام و از اینکه در تبریز درس خواندهام، سربلند هستم. تبریز مهد انقلاب، سرشوری و آزادگی است و باید به این پیشینه افتخار کنیم.
یادآوری نقش دانشگاه تبریز در دوران دفاع مقدس
قائمپناه با یادآوری خاطرات دوران دفاع مقدس و حضور شهید مهدی باکری در دانشگاه تبریز گفت: در دوران جنگ، در خدمت شهید باکری و دکتر جبارزاده بودیم و هر زمان فرمان اعزام صادر میشد، برای حضور در جبهه آماده میشدیم.
وی افزود: صحنهای را به یاد دارم که نمیتوانم آن را فراموش کنم. در عملیات مقدماتی والفجر، شهید باکری به آمفیتئاتر دانشکده پزشکی آمد و سخنرانی کرد. او گفت عملیاتی در پیش داریم و به ۴۰ تا ۵۰ نفر نیاز داریم.
معاون اجرایی رئیسجمهور ادامه داد: من در دوران دانشجویی مسئول اعزام به جبهه بودم. برای اعزام حدود ۳۰ تا ۴۰ نفر برنامهریزی کرده بودیم، اما ۷۰ نفر را با اتوبوس اعزام کردیم. هنوز عکسهای آن روز را دارم.
وی با اشاره به حضور دانشجویان در جبهههای دفاع مقدس تأکید کرد: دانشگاه تبریز در دوران جنگ چنان درخشید و فرماندهانی مانند شهید باکری و عزیزان دیگری را در خود پرورش داد که باید به آن افتخار کنیم. در مقاطع مختلف، تبریز پرچمدار ایران آزاد و نماد سلحشوری بوده است.
قائمپناه در پایان با قدردانی از استادان و دانشجویان دانشگاه تبریز گفت: باید به تبریز و دانشگاه تبریز افتخار کنیم که چنین استادان و دانشجویانی را تربیت کرده است.
وی در پایان با آرزوی سلامتی و سربلندی برای دانشگاهیان اظهار کرد: برای همه شما آرزوی سلامتی، تندرستی و سربلندی دارم و همچنان دست نیاز به سوی خرد، دانش و علم دانشگاه تبریز دراز میکنیم.