هزینه تجاوز را افزایش دهیم

غلامرضا ظریفیان، درباره تداوم رویکرد شکست‌خورده آمریکا در حمله به مناطق شهری و غیرنظامی، گفت: حمله به زیرساخت‌های حیاتی و امکانات غیرنظامی، نه نشانه قدرت، بلکه نشانه ناتوانی در تحقق اهداف سیاسی از مسیر‌های دیگر است.

معاون وزیر علوم در دولت اصلاحات افزود: تجربه نشان داده است که با هدف قرار دادن زیرساخت‌ها، اراده ملت‌ها از بین نمی‌برد. آمریکا تصور می‌کند با افزایش فشار نظامی و اقتصادی می‌تواند اراده سیاسی ایران را تغییر دهد، اما تجربه چند دهه گذشته نشان داده است که امنیت پایدار با تخریب زیرساخت‌ها و آسیب رساندن به زندگی مردم به دست نمی‌آید.

وی ادامه داد: چنین اقداماتی نه تنها با اصول انسانی و حقوق بین‌الملل سازگار نیست، بلکه به بی‌ثباتی بیشتر منطقه نیز دامن می‌زند و متاسفانه آمریکا این تجربه ناموفق را تکرار می‌کند.

پاسخ به تجاوز و نقض تعهدات، حق مسلم هر کشوری است

ظریفیان درباره پاسخ ایران به نقض عهد و کارشکنی آمریکا گفت: اصل پاسخ به تجاوز و نقض تعهدات حق مسلم هر کشوری است. اگر دشمن به‌دنبال فرسایش توان ملی است بهترین پاسخ آن است که هم هزینه تجاوز را افزایش دهیم و هم اجازه ندهیم فشار‌ها به فرسایش سرمایه اجتماعی و توان اقتصادی منجر شود. اقتدار واقعی یعنی دفاع مؤثر، دیپلماسی فعال و حکمرانی کارآمد؛ این سه باید مکمل یکدیگر باشند، نه جایگزین هم.

آمریکا امنیت خلیج‌فارس را بر پایه حضور نظامی خود تعریف کرده است

ظریفیان درباره سرانجام درگیری بر سر نظم آینده تنگه هرمز عنوان کرد: مسئله فقط تنگه هرمز نیست مسئله این است که چه کسی قواعد امنیت و نظم منطقه را تعیین می‌کند. آمریکا سال‌ها تلاش کرده امنیت خلیج‌فارس را بر پایه حضور نظامی خود تعریف کند، که در واقع به امنیت پایدار نینجامیده است در حالی که ایران معتقد است امنیت این منطقه باید بر پایه همکاری کشور‌های منطقه و بدون سلطه خارجی شکل بگیرد.

وی خاطرنشان کرد: واقعیت این است که هیچ قدرتی نمی‌تواند اراده خود را به صورت یک‌جانبه بر این منطقه تحمیل کند. ایران به دلیل موقعیت ژئوپلیتیکی، تاریخ، توان دفاعی و نقش خود در امنیت انرژی جهان، بازیگری غیرقابل حذف است.

استاد سابق تاریخ دانشگاه تهران درباره چندصدایی در موضوعات اساسی کشور و ارسال سیگنال ضعف به دشمن در نتیجه چندصدایی در شرایط کنونی گفت: باید میان «چندصدایی مسئولانه» و «چنددستگی و آشفتگی غیرمسئولانه» تفکیک قائل شد؛ چراکه در تمامی نظام‌های سیاسی، حتی در شرایط جنگی، بحث و نقد پیرامون راهبرد‌ها امری معمول و بدیهی است.

آنچه به دشمن علامت ضعف می‌دهد ناتوانی در تصمیم‌گیری است

ظریفیان افزود: آنچه به دشمن علامت ضعف می‌دهد، اختلاف نظر نیست؛ بلکه ناتوانی در تصمیم‌گیری، تعارض مراکز تصمیم، و انتقال پیام‌های متناقض در سیاست رسمی است. وحدت ملی به معنای حذف تنوع دیدگاه‌ها نیست، بلکه به معنای اجماع بر سر منافع ملی و تمامیت ارضی کشور است.

معاون وزیر علوم در دولت اصلاحات تصریح کرد: امروز مسئله اصلی کشور، اختلاف سلیقه نیست، بلکه این است که گروهی اندک بدون احساس مسئولیت و توجه به پیامد‌های تصمیمات و اظهارات غیرمسئولانه خود و با احساس حاشیه امن و اتکا به شبکه‌های رسانه‌ای، امکانات مالی و تریبون‌های در اختیار، شان می‌کوشند صدای اقلیت خود را به‌عنوان صدای اکثریت ملت ایران و راهبرد‌های مراکز مسئول معرفی کنند.

ظریفیان تصریح کرد: این رویکرد نه تنها کمکی به حل مسائل کشور نمی‌کند، بلکه فرآیند تصمیم‌گیری ملی را نیز دچار اختلال می‌کند.

مشروعیت هر دیدگاهی به میزان توانایی آن در تأمین امنیت و رفاه مردم سنجیده می‌شود

وی ادامه داد: در شرایطی که ایران با مجموعه‌ای از تهدید‌های امنیتی، اقتصادی و بین‌المللی مواجه است، معیار باید منافع ملی باشد. هیچ فرد یا گروهی نباید خود را مالک انحصاری کشور یا منافع ملی بداند. مشروعیت هر دیدگاهی در نهایت به میزان توانایی آن در تأمین امنیت، رفاه و آینده مردم ایران سنجیده می‌شود. امروز بیش از هر زمان دیگری باید اجازه داد همه دیدگاه‌های دلسوز و مسئولانه در چارچوب منافع ملی شنیده شود تا تصمیم نهایی بر پایه خرد جمعی و مصالح ایران اتخاذ شود.

ظریفیان در ارزیابی صحبت‌های رئیس جمهور در ارتباط با موضوع اقتصاد و معیشت مردم به عنوان مهمترین عرصه تقابل امروز اظهار کرد: تأمین معیشت مردم صرفاً یک سیاست اقتصادی نیست بلکه یکی از مهمترین مولفه‌های امنیت ملی، انسجام اجتماعی و افزایش تاب‌آوری کشور محسوب می‌شود. جامعه‌ای که از رفاه نسبی و امید برخوردار باشد، در برابر فشار‌های خارجی مقاوم‌تر خواهد بود.

تاکید پزشکیان بر افزایش کارآمدی به عنوان بهترین پاسخ به فشار‌های خارجی

معاون وزیر علوم در دولت اصلاحات درباره تلاش دشمن برای توقف پیشرفت ایران عنوان کرد: بی‌تردید رقابت‌ها و فشار‌های خارجی واقعیتی انکارناپذیر است، اما در کنار تهدید‌های بیرونی باید به مشکلات داخلی نیز توجه کرد. افزایش کارآمدی و تقویت سرمایه اجتماعی، بهترین پاسخ به فشار‌های خارجی است این امری است که مکرر دکتر پزشکیان برآن تاکید کرده‌اند.

ظریفیان با اشاره به ناکامی دشمن در حمله نظامی تصریح کرد: بازدارندگی نظامی ایران یکی از عوامل مهم جلوگیری از جنگ گسترده بوده است. در عین حال، بازدارندگی پایدار تنها نظامی نیست؛ بلکه بر اقتصاد قوی، انسجام ملی و دیپلماسی فعال نیز استوار است.

هیچ جامعه‌ای بدون تحمل هزینه از بحران عبور نمی‌کند

استاد سابق تاریخ دانشگاه تهران با اشاره به دشواری‌های جنگ اظهار کرد: هیچ جامعه‌ای بدون تحمل هزینه از بحران عبور نمی‌کند، اما این هزینه‌ها باید عادلانه توزیع شود، با شفافیت درباره آنها سخن گفته شود و مردم احساس کنند که مسئولان نیز کنار آنان هستند و برای کاهش مشکلات، برنامه روشن دارند.

ایران امروز نیازمند انسجام ملی، حکمرانی کارآمد و دیپلماسی هوشمند است

ظریفیان گفت: در شرایط حساس کنونی، ایران بیش از هر زمان دیگری به سه عنصر نیاز دارد: انسجام ملی، حکمرانی کارآمد و دیپلماسی هوشمند. انسجام ملی با گفت‌وگوی مسئولانه، اعتمادسازی و مشارکت همه نیرو‌های دلسوز کشور شکل می‌گیرد. قدرت واقعی ایران هم در توان دفاعی و نظامی، و هم در سرمایه اجتماعی و توانایی در حل مسائل کشور است.

پایبندی به اصول بنیادین، منافاتی با انعطاف در روش‌ها ندارد

معاون وزیر علوم در دولت اصلاحات خاطرنشان کرد: پایبندی به اصول بنیادین، منافاتی با انعطاف در روش‌ها ندارد. هنر سیاست آن است که بدون عدول از اصول بنیادین، بهترین شیوه را برای تأمین امنیت، توسعه و رفاه مردم انتخاب کند.

وی درباره یادداشت تفاهم میان ایران و آمریکا، گفت: ملاک، ارزیابی دقیق هزینه و فایده است. اگر توافق موجب کاهش تهدید، بهبود اقتصاد و حفظ منافع راهبردی کشور شود، می‌توان آن را موفق دانست. در روابط بین‌الملل، توافق پایدار معمولاً توافقی است که هر دو طرف منافعی به دست آورند. مهم این است که توازن منافع به زیان ایران نباشد و منافع اساسی کشور حفظ شود.