حقوق کارمندان در سال ۱۴۰۵ چقدر افزایش می‌یابد؟

با توجه به تورم ۴۴ درصد و کوچک شدن سفره مردم، دولت و مجلس تصمیم گرفتند افزایش‌های قابل توجهی را در حقوق و دستمزد سال ۱۴۰۵ اعمال کنند. طبق گفته سید حمید پورمحمدی - رئیس سازمان برنامه و بودجه - بین ۲۳ تا ۴۲ درصد خواهد بود. همچنین اقشاری که تحت پوشش کمیته امداد و بهزیستی هستند پرداخت‌های بالاتری خواهند داشت.

این شیوه افزایش به گونه‌ای طراحی شده که افراد با دریافتی کمتر، درصد افزایش بیشتری دریافت کنند. فرمول نهایی افزایش حقوق سال ۱۴۰۵ بر اساس ۲۰ درصد افزایش ضریب حقوق و افزودن مبلغ ثابت ۳ میلیون و ۵۹ هزار و ۷۰۰ تومان است.

در زمینه افزایش ‌ها حقوق‌ها مژگان خانلو - سخنگوی ستاد بودجه - ـ درباره حداقل حقوق سال آینده گفته که حداقل حقوق از ۱۳ میلیون تومان به حدود ۱۸ میلیون و ۶۵۹ هزار تومان رسید که معادل رشد ۴۳ درصدی است. با افزایش سطح حقوق، اثر این مبلغ ثابت کاهش می‌یابد؛ به‌گونه‌ای که برای حقوق‌های بالاتر، میزان رشد به حدود ۲۶ درصد می‌رسد.

به گفته وی، افزایش حقوق بازنشستگان نیز مشابه کارکنان اعمال شد. مستمری مددجویان کمیته امداد و بهزیستی که پیش‌تر ۳۰ درصد افزایش می‌یافت، به دلیل افزایش کف حقوق، به ۵۰ درصد افزایش رسید.

پیش از این هم مجتبی یوسفی ـ سخنگوی کمیسیون تلفیق مجلس ـ تاکید کرده که با مصوبه مجلس در کلیات لایحه بودجه سال آتی، میزان افزایش حقوق ها از ۲۰ تا ۴۳ درصد به صورت پلکانی معکوس خواهد بود. او البته گفت که ممکن است در جزئیات لایحه بودجه ۱۴۰۵ تغییراتی نیز در این رقم اعمال شود. افزایش حقوق‌ها به صورت پلکانی معکوس در نظر گرفته شده است.

از طرف دیگر مجلس برای آنکه افزایش حقوق به صورت واقعی بر توان کارگران و کارمندان اثر بگذارد شش پله معافیت مالیاتی در نظر گرفته است . پله اول، معافیت تا سقف ۴۰ میلیون تومان است که شامل کارمند و کارگر در بخش خصوصی و دولتی می شود.

پله دوم مالیاتی، حقوق‌های ۴۰ تا ۸۰ میلیون تومان است که از مازاد آن ۱۰ درصد مالیات اخذ خواهد شد. یعنی فردی که ۵۰ میلیون تومان حقوق می‌گیرد، از ۱۰ میلیون حقوق این فرد ۱۰ درصد مالیات اخذ خواهد شد. به عبارت ساده‌تر، فردی که ۵۰ میلیون تومان حقوق می‌گیرد در سال آینده یک میلیون تومان مالیات پرداخت خواهد کرد. پله سوم، حقوق های ۸۰ میلیون تا ۱۰۰ میلیون تومان است که ۱۵ درصد مالیات پرداخت خواهند کرد. پله چهارم حقوق های از ۱۰۰ میلیون تومان تا ۱۲۰ میلیون تومان است که ۲۰ درصد مالیات پرداخت خواهند کرد. پله پنجم حقوق های ۱۲۰ میلیون تا ۱۴۰ میلیون تومان است که ۲۵ درصد مالیات پرداخت خواهند کرد. پله پنجم حقوق های بالای ۱۴۰ میلیون تومان است که ۳۰ درصد مالیات پرداخت خواهند کرد.

این در حالی است که بر اساس مباحث صورت گرفته در جلسه ۱۳ بهمن ماه کمیته دستمزد و با توجه به حذف ارز ترجیحی و افزایش بسیاری از اقلام و کالاها در بازار، هزینه سبد معیشت کارگران از عدد ۳۳ میلیون تومان در مهر ماه بیشتر شده است.

پیش از آن هم سمیه گلپور - رئیس کانون عالی انجمن‌های صنفی کارگران - با بیان اینکه برای سال ۱۴۰۵ دنبال درصد افزایش دستمزد نیستیم و می‌خواهیم قدرت خرید کارگران حفظ شود، تاکید کرده که اگر حقوق و دستمزدها ۵۰ درصد افزایش داده شود با خط فقر اعلامی فاصله زیادی دارد.

در مجموع، تصمیم دولت و مجلس برای افزایش پلکانی و معکوس حقوق و دستمزد در سال ۱۴۰۵ تلاشی است در جهت کاهش فشار معیشتی بر دهک‌های پایین‌تر درآمدی و ترمیم بخشی از قدرت خرید حقوق‌بگیران، به‌ویژه حداقل‌بگیران، بازنشستگان و مددجویان نهادهای حمایتی. افزایش ترکیبی ضریب حقوق و مبلغ ثابت، در کنار رشد قابل توجه حداقل حقوق و اعمال معافیت‌های مالیاتی چندپله‌ای، نشان می‌دهد که در این راستا تلاش شده عدالت مزدی بیش از گذشته مدنظر قرار گیرد.

با این حال، تداوم تورم بالا، حذف ارز ترجیحی و رشد هزینه‌های سبد معیشت که از ۳۳ میلیون تومان فراتر رفته، این نگرانی را تقویت می‌کند که حتی افزایش‌های ۴۳ تا ۵۰ درصدی نیز نتواند به‌طور کامل شکاف میان دستمزدها و هزینه‌های واقعی زندگی را جبران کند. از این رو، هرچند این سیاست‌ها می‌تواند بخشی از فشار اقتصادی را کاهش دهد، اما تا رسیدن به سطحی که قدرت خرید کارگران و کارمندان به‌طور واقعی حفظ شود، همچنان فاصله قابل توجهی با خط فقر و هزینه‌های معیشتی وجود دارد و بازنگری‌های تکمیلی در جزئیات بودجه و سیاست‌های حمایتی اجتناب‌ناپذیر به نظر می‌رسد.